PKN-ISO/TR 27915:2025-01 – kwantyfikacja i weryfikacja emisji w projektach CCS
PKN-ISO/TR 27915:2025-01 to dokument normalizacyjny dotyczący wychwytywania, transportu i geologicznego składowania dwutlenku węgla. Jego głównym celem jest uporządkowanie podejścia do kwantyfikacji i weryfikacji emisji oraz redukcji gazów cieplarnianych na poziomie konkretnego projektu CCS.
Czym są projekty CCS?
CCS, czyli Carbon Capture and Storage, obejmuje technologie wychwytywania CO₂ ze źródeł emisji, jego transportu oraz trwałego składowania w odpowiednich strukturach geologicznych. W praktyce jest to rozwiązanie kierowane przede wszystkim do sektorów trudnych do dekarbonizacji, takich jak energetyka, cementownie, przemysł chemiczny czy hutnictwo.
Dlaczego sama informacja o wychwyceniu CO₂ nie wystarcza?
W projekcie CCS trzeba ocenić nie tylko ilość wychwyconego dwutlenku węgla, ale również emisje powstające na wszystkich etapach przedsięwzięcia. Obejmuje to projektowanie, budowę instalacji, eksploatację, transport CO₂, zatłaczanie do struktur geologicznych, zamknięcie instalacji oraz działania po zamknięciu.
Granice projektu i odpowiedzialność za dane
Jednym z kluczowych zagadnień opisanych w dokumencie jest określenie granic kwantyfikacji i weryfikacji. Inaczej wygląda ocena samej instalacji wychwytu, inaczej rurociągu transportowego, a jeszcze inaczej miejsca geologicznego składowania. Dokument wskazuje, że projekt CCS powinien być analizowany jako zintegrowany łańcuch technologiczny.
Skład strumienia CO₂ ma znaczenie
Dokument zwraca uwagę na konieczność określenia składu strumienia CO₂, jego czystości oraz parametrów fizycznych i chemicznych. Nie jest to detal laboratoryjny, lecz warunek prawidłowego transportu, zatłaczania, monitorowania i późniejszej weryfikacji efektu środowiskowego.
Monitoring, pobieranie próbek i raportowanie
PKN-ISO/TR 27915:2025-01 opisuje również zadania związane z monitoringiem, metodami pomiarowymi, strategiami pobierania próbek, lokalizacjami pomiarów, częstotliwością kontroli oraz sposobem gromadzenia i raportowania danych dotyczących gazów cieplarnianych.
Weryfikacja redukcji emisji GHG
Weryfikacja polega na porównaniu rzeczywistych danych z uzgodnionymi kryteriami. Chodzi o potwierdzenie, czy projekt faktycznie realizuje oczekiwane efekty klimatyczne. Bez takiej weryfikacji CCS mógłby pozostać jedynie dobrze brzmiącą deklaracją, a nie mierzalnym działaniem środowiskowym.
Znaczenie LCA w projektach CCS
Dokument uwzględnia także podejście oparte na ocenie cyklu życia, czyli LCA. Dzięki temu możliwe jest oszacowanie emisji związanych z całym projektem – od etapu przygotowania i budowy po eksploatację, zamknięcie oraz działania prowadzone po zakończeniu składowania.
PKN-ISO/TR 27915:2025-01 może być szczególnie istotny dla inwestorów, zakładów przemysłowych, audytorów, jednostek weryfikujących, administracji oraz podmiotów przygotowujących projekty redukcji emisji. W praktyce porządkuje pytanie: ile CO₂ naprawdę ograniczono, gdzie powstały emisje towarzyszące i czy cały bilans projektu jest wiarygodny.
Opracowanie redakcyjne.
