CE a urządzenia środowiskowe – kiedy instalacje, maszyny i urządzenia odpadowe podlegają oznakowaniu CE

Wiele firm z branży ochrony środowiska zakłada, że skoro urządzenie służy ekologii, to CE ich nie dotyczy. Tymczasem znak CE nie zależy od tego, czy coś chroni środowisko, tylko od tego, czy jest wyrobem objętym przepisami harmonizacyjnymi UE.

Co to jest oznakowanie CE w kontekście urządzeń środowiskowych

Oznakowanie CE jest deklaracją producenta, że wyrób spełnia wymagania bezpieczeństwa określone w przepisach Unii Europejskiej. Dotyczy to również wielu urządzeń wykorzystywanych w gospodarce odpadami, ochronie środowiska, przemyśle wodno-ściekowym czy recyklingu.

Nie istnieje jedna dyrektywa dotycząca urządzeń środowiskowych. CE wynika zazwyczaj z przepisów dotyczących maszyn, urządzeń elektrycznych, kompatybilności elektromagnetycznej lub urządzeń ciśnieniowych.

Kiedy urządzenia środowiskowe wymagają CE

Oznakowanie CE jest wymagane, gdy urządzenie spełnia definicję wyrobu objętego przepisami harmonizacyjnymi UE. Najczęściej dotyczy to urządzeń posiadających napęd elektryczny, hydrauliczny lub pneumatyczny.

Typowe przykłady urządzeń środowiskowych wymagających CE:

separatory olejowe z wyposażeniem technicznym,
prasy do odpadów,
belownice,
rozdrabniacze,
instalacje sortujące,
kompaktory,
pompy przemysłowe,
urządzenia do oczyszczania ścieków,
instalacje filtracyjne,
maszyny do recyklingu.

Jakie przepisy najczęściej mają zastosowanie

Najczęściej zastosowanie mają:

dyrektywa maszynowa,
dyrektywa niskonapięciowa (LVD),
dyrektywa kompatybilności elektromagnetycznej (EMC),
dyrektywa urządzeń ciśnieniowych (PED),
dyrektywa ATEX (jeżeli występuje atmosfera wybuchowa).

W praktyce jedno urządzenie może podlegać kilku przepisom jednocześnie.

Kiedy CE nie jest wymagane

Nie każde urządzenie środowiskowe musi posiadać CE. Oznakowanie nie dotyczy na przykład konstrukcji budowlanych, zbiorników pasywnych bez wyposażenia technicznego czy elementów infrastruktury, które nie są traktowane jako wyroby.

Brak CE nie oznacza jednak braku wymagań – mogą mieć zastosowanie inne przepisy techniczne lub budowlane.

Kto odpowiada za CE instalacji środowiskowej

Odpowiedzialność za oznakowanie CE ponosi producent urządzenia. Jeżeli instalacja powstaje z kilku maszyn, odpowiedzialność może spoczywać na integratorze systemu traktowanym jako producent zespołu maszyn.

Odpowiedzialność może również powstać w przypadku istotnej modernizacji urządzenia, która może być traktowana jako wprowadzenie nowego wyrobu na rynek.

Najczęstsze błędy w branży środowiskowej

Do najczęstszych problemów należą:

brak deklaracji zgodności UE,
niekompletna dokumentacja techniczna,
oznaczenie CE bez przeprowadzenia oceny zgodności,
brak instrukcji w języku polskim,
błędne oznaczenie producenta,
modernizacja urządzenia bez ponownej oceny zgodności.

W praktyce wiele problemów wynika z traktowania CE jako formalności, a nie jako elementu systemu bezpieczeństwa.

Znaczenie CE dla firm z branży gospodarki odpadami

Dla firm eksploatujących instalacje odpadowe oznakowanie CE ma znaczenie również w kontekście odpowiedzialności prawnej. Użytkowanie urządzeń bez wymaganej dokumentacji może powodować problemy podczas kontroli lub w przypadku wypadków.

W praktyce oznacza to konieczność weryfikacji dokumentacji technicznej przy zakupie urządzeń oraz przy modernizacjach instalacji.

Podsumowanie

Oznakowanie CE w branży urządzeń środowiskowych nie wynika z charakteru ekologicznego urządzenia, lecz z jego cech technicznych. Jeżeli urządzenie spełnia definicję maszyny lub urządzenia objętego przepisami UE, producent musi przeprowadzić ocenę zgodności i oznakować wyrób.

W praktyce CE jest nie tylko obowiązkiem formalnym, ale elementem systemu bezpieczeństwa technicznego i zarządzania ryzykiem w przedsiębiorstwie. Opracowanie redakcyjne.