PPWR a opakowania z odzysku – czy karton po dostawie może otrzymać drugie życie?

W wielu magazynach, sklepach internetowych i przedsiębiorstwach każdego dnia pojawiają się dziesiątki kartonów po dostawach towarów. Jeszcze kilka lat temu większość z nich trafiała bezpośrednio do pojemników na odpady lub do firm zajmujących się odbiorem makulatury. Dziś wielu przedsiębiorców zastanawia się, czy takie opakowania mogą zostać wykorzystane ponownie.

Powody są proste. Rosną koszty zakupu nowych kartonów, przedsiębiorstwa szukają oszczędności, a jednocześnie coraz większe znaczenie zyskują działania wpisujące się w gospodarkę o obiegu zamkniętym.

Wraz z wejściem w życie rozporządzenia PPWR temat ponownego wykorzystania opakowań nabiera dodatkowego znaczenia.

Czy karton po dostawie może otrzymać drugie życie? W większości przypadków tak. Warto jednak wiedzieć, jak robić to w sposób uporządkowany i jak przygotować się na wymagania dotyczące dokumentacji opakowań.

Karton po własnej dostawie a odpad – dlaczego to ważne rozróżnienie?

Jednym z najczęstszych błędów jest utożsamianie kartonu po dostawie z odpadem.

Tymczasem karton, który trafia do przedsiębiorcy wraz z dostawą towaru i zostaje wykorzystany ponownie do wysyłki produktów to nie to samo co opakowanie pozyskane ze strumienia odpadów.

W praktyce przedsiębiorca może zdecydować, że część opakowań zachowuje do dalszego wykorzystania. W takim przypadku karton pozostaje elementem procesu logistycznego i może zostać ponownie wykorzystany do realizacji zamówień.

To właśnie ten model najlepiej wpisuje się w ideę ponownego użycia promowaną przez gospodarkę o obiegu zamkniętym.

Nie oznacza to jednak, że każdy karton nadaje się do dalszego wykorzystania. Opakowania uszkodzone, zawilgocone, zabrudzone lub posiadające ślady wcześniejszych uszkodzeń powinny zostać wycofane z obiegu i przekazane do recyklingu.

Czy można używać kartonów z odzysku?

Tak, a dla wielu przedsiębiorców może to być jedno z najprostszych działań ograniczających koszty prowadzenia działalności.

W praktyce najczęściej ponownie wykorzystywane są:

• kartony po dostawach od producentów,
• kartony po dostawach z hurtowni,
• opakowania zbiorcze po częściach zamiennych,
• kartony po materiałach eksploatacyjnych.

Przed ponownym wykorzystaniem warto jednak sprawdzić stan techniczny opakowania, wytrzymałość dna i narożników, obecność uszkodzeń mechanicznych, czytelność nowych oznaczeń transportowych i możliwość usunięcia starych etykiet kurierskich.

W przypadku sprzedaży internetowej szczególnie ważne jest dopasowanie rozmiaru kartonu do wysyłanego produktu. W świetle PPWR większego znaczenia nabiera ograniczanie nadmiernej ilości pustej przestrzeni w przesyłkach.

Jak stworzyć własną klasyfikację kartonów dla PPWR?

Jednym z najprostszych sposobów uporządkowania gospodarki opakowaniami jest stworzenie wewnętrznej klasyfikacji.

Nie musi być skomplikowana.

Przykładowo:

• R-01 – karton mały,
• R-02 – karton średni,
• R-03 – karton duży,
• R-04 – karton wzmocniony.

Dla każdego typu warto określić:

• orientacyjne wymiary,
• materiał,
• średnią masę,
• źródło pochodzenia,
• przeznaczenie.

Dzięki temu pracownicy magazynu wiedzą, które opakowania mogą być ponownie wykorzystywane i do jakich produktów najlepiej się nadają. Dodatkową korzyścią jest możliwość prowadzenia ewidencji i analizowania zużycia opakowań.

Jak ważyć opakowania i określać ich masę?

Jednym z najczęściej zadawanych pytań jest kwestia określania masy opakowań.

W praktyce nie ma potrzeby ważenia każdego kartonu osobno. Znacznie lepszym rozwiązaniem jest metoda reprezentatywnej próbki.

Przykładowo:

• wybieramy 10 kartonów typu R-02,
• ważymy każdy z nich,
• obliczamy średnią masę.

Uzyskany wynik można przypisać do całej grupy opakowań.

Takie podejście pozwala zachować spójność danych i nie generuje nadmiernej ilości pracy.

Warto również pamiętać, że masa opakowania przesyłki nie zawsze ogranicza się do samego kartonu. Często należy uwzględnić również:

• taśmy pakowe,
• etykiety logistyczne,
• papierowe wypełniacze,
• folie ochronne.

Jak dokumentować materiał opakowania?

W większości przypadków wystarczy określenie rodzaju materiału, z którego wykonano opakowanie.

Pomocne mogą być oznaczenia materiałowe, takie jak:

• PAP 20,
• PAP 21,
• PAP 22.

Jeżeli oznaczenie nie jest widoczne, przedsiębiorca może sporządzić własny opis materiału.

Przykładowo: „Tektura falista wielowarstwowa pochodząca z dostaw własnych”.

Dobrą praktyką jest również wykonywanie zdjęć przykładowych opakowań wykorzystywanych w firmie. Pozwala to łatwiej identyfikować poszczególne grupy kartonów oraz ułatwia szkolenie nowych pracowników.

Jak przygotować procedurę ponownego wykorzystania opakowań?

Wielu przedsiębiorców działa intuicyjnie. Dopóki firma wysyła kilka paczek tygodniowo, zwykle nie stanowi to problemu. Wraz ze wzrostem liczby przesyłek warto jednak wprowadzić prostą procedurę.

Może ona obejmować zasady kwalifikowania kartonów do ponownego użycia, sposób oznaczania grup opakowań, zasady usuwania starych etykiet, sposób określania masy i sposób prowadzenia ewidencji.

Nie musi to być rozbudowany dokument. W wielu przypadkach wystarczy jedna lub dwie strony opisujące najważniejsze zasady postępowania.

Czy używane kartony należy uwzględniać w ewidencji?

Jeżeli karton trafia do klienta wraz z produktem, staje się elementem opakowania wykorzystywanego w działalności gospodarczej.

Dlatego warto prowadzić ewidencję obejmującą:

• liczbę wykorzystanych opakowań,
• ich rodzaj,
• średnią masę,
• materiał wykonania.

Najprościej realizować to poprzez arkusz kalkulacyjny lub system magazynowy.

Dzięki temu przedsiębiorca posiada dane, które mogą być przydatne zarówno przy analizie kosztów, jak i przy realizacji obowiązków związanych z gospodarką opakowaniami.

PPWR – najczęstsze błędy przedsiębiorców

Analizując praktykę wielu firm można zauważyć kilka powtarzających się błędów.

Najczęściej są to:

• brak jakiejkolwiek ewidencji opakowań,
• brak podziału kartonów na grupy,
• nieważenie opakowań,
• wykorzystywanie kartonów uszkodzonych,
• pozostawianie starych etykiet przewozowych,
• stosowanie zbyt wielu rodzajów opakowań,
• wysyłanie niewielkich produktów w przewymiarowanych kartonach.

Warto pamiętać, że uporządkowanie gospodarki opakowaniami przynosi korzyści nie tylko środowiskowe, ale również organizacyjne i finansowe.

Jak połączyć ekologię, oszczędności i zgodność z PPWR?

W świetle PPWR najlepszym rozwiązaniem będzie standaryzacja.

Kilka typów kartonów, prosta klasyfikacja, określona masa i podstawowa ewidencja pozwalają skutecznie zarządzać opakowaniami z odzysku.

Co ważne, takie działania nie wymagają dużych inwestycji, zazwyczaj wystarczy uporządkowanie istniejących procesów.

Karton po dostawie może bez problemu otrzymać drugie życie. Warto jednak zadbać o to, aby ponowne wykorzystanie opakowań było działaniem świadomym, uporządkowanym i udokumentowanym. Dzięki temu przedsiębiorca nie tylko ogranicza koszty zakupu nowych opakowań, ale również przygotowuje firmę na przyszłe wymagania związane z PPWR i gospodarką opakowaniową.