Gospodarka wodna w Zielonej Transformacji Miast – jakie inwestycje wspiera KPO?

Woda staje się jednym z najcenniejszych zasobów współczesnych miast. Z jednej strony coraz częściej występują długotrwałe okresy suszy, z drugiej – gwałtowne opady powodujące lokalne podtopienia. Tradycyjne systemy odprowadzania deszczówki nie odpowiadają już w pełni na nowe wyzwania klimatyczne. Dlatego rozwój nowoczesnej gospodarki wodnej jest jednym z najważniejszych kierunków wsparcia w ramach inwestycji B3.4.1 „Inwestycje na rzecz zielonej transformacji miast”.

Dlaczego gospodarka wodna ma dziś tak duże znaczenie?

Przez wiele lat infrastruktura miejska była projektowana przede wszystkim z myślą o jak najszybszym odprowadzaniu wód opadowych do kanalizacji i cieków wodnych. Obecnie coraz większy nacisk kładzie się na zatrzymywanie, magazynowanie i ponowne wykorzystanie wody.

Takie podejście zwiększa odporność miast na zmiany klimatu oraz poprawia bezpieczeństwo wodne mieszkańców.

Retencja jako podstawa nowoczesnego miasta

Retencja oznacza zatrzymywanie wody możliwie blisko miejsca, w którym spadła.

Program wspiera inwestycje umożliwiające zwiększenie zdolności retencyjnych poprzez budowę zbiorników retencyjnych, ogrodów deszczowych, niecek infiltracyjnych oraz innych elementów zielono-niebieskiej infrastruktury.

Zagospodarowanie wód opadowych

Deszczówka coraz częściej traktowana jest jako cenny zasób, a nie odpad wymagający szybkiego odprowadzenia.

Może być wykorzystywana między innymi do:

• podlewania terenów zielonych,
• mycia ulic i infrastruktury,
• zasilania zbiorników retencyjnych,
• utrzymania parków i skwerów,
• celów technicznych.

Pozwala to ograniczyć zużycie wody wodociągowej oraz zmniejszyć koszty utrzymania przestrzeni publicznych.

Modernizacja kanalizacji deszczowej

W wielu miastach istniejąca kanalizacja deszczowa nie jest przygotowana na coraz intensywniejsze opady.

Program umożliwia realizację inwestycji zwiększających przepustowość systemów odwodnienia oraz ich integrację z rozwiązaniami retencyjnymi i infiltracyjnymi.

Naturalne sposoby gospodarowania wodą

Coraz większą rolę odgrywają rozwiązania oparte na przyrodzie.

Odtwarzanie mokradeł, renaturyzacja cieków wodnych, zwiększanie powierzchni biologicznie czynnych czy tworzenie zielonych dolin rzecznych poprawiają naturalny obieg wody i ograniczają skutki ekstremalnych zjawisk pogodowych.

Ochrona zasobów wodnych

Nowoczesna gospodarka wodna obejmuje nie tylko retencję, ale również działania chroniące jakość wód.

Ograniczenie spływu zanieczyszczeń z terenów zurbanizowanych, rozwój zieleni filtrującej oraz odpowiednie zagospodarowanie wód opadowych przyczyniają się do poprawy stanu rzek, jezior i wód podziemnych.

Korzyści dla mieszkańców

Lepsze gospodarowanie wodą oznacza większe bezpieczeństwo podczas intensywnych opadów oraz większą odporność miasta na okresy suszy.

Dodatkowo rozwój zieleni i zbiorników wodnych poprawia mikroklimat, zwiększa atrakcyjność przestrzeni publicznych i podnosi komfort życia mieszkańców.

Znaczenie dla samorządów

Inwestycje w gospodarkę wodną pozwalają ograniczać koszty usuwania skutków podtopień, zmniejszać zużycie wody pitnej oraz lepiej wykorzystywać lokalne zasoby wodne.

Jednocześnie zwiększają odporność infrastruktury komunalnej na zmieniające się warunki klimatyczne.

Woda jako strategiczny zasób miasta

Zmiany klimatu sprawiają, że racjonalne gospodarowanie wodą staje się jednym z najważniejszych elementów planowania rozwoju miast. Program Zielona Transformacja Miast wspiera inwestycje pozwalające zatrzymywać wodę, efektywnie ją wykorzystywać oraz chronić jej jakość. Takie działania zwiększają bezpieczeństwo mieszkańców, poprawiają stan środowiska i budują odporność miast na wyzwania kolejnych dekad. Opracowanie redakcyjne.