Sprawozdawczość i obowiązki informacyjne w zakresie substancji niebezpiecznych
Kiedy magazyn z chemikaliami staje się tematem raportów, planów i meldunków do wielu instytucji naraz.
Zakłady przechowujące substancje niebezpieczne, zwłaszcza sklasyfikowane jako ZZR i ZDR na podstawie Dyrektywy Seveso III, mają szerokie obowiązki sprawozdawcze wobec organów administracji i służb. Celem jest zapewnienie transparentności, monitorowanie ryzyka oraz koordynacja działań prewencyjnych i ratowniczych.
Główne rodzaje sprawozdawczości:
- Urząd Marszałkowski – raporty środowiskowe w ramach BDO (gospodarka odpadami niebezpiecznymi), raporty o wprowadzaniu produktów chemicznych, sprawozdania dotyczące emisji (np. CO₂ w ramach EU ETS).
- Wojewoda – informacje o zakładach o dużym ryzyku (ZDR), w tym przekazywanie raportów o bezpieczeństwie i aktualnych planów operacyjno-ratowniczych.
- Urząd Miasta / Gminy – współpraca w zakresie informowania społeczeństwa o zagrożeniach, obowiązek przekazywania informacji do Biuletynu Informacji Publicznej (BIP) o zakładach ZZR i ZDR.
- Państwowa Straż Pożarna (PSP) – zgłaszanie ilości i rodzaju przechowywanych substancji, przekazywanie wewnętrznych planów operacyjno-ratowniczych (WPOR), współpraca przy opracowywaniu zewnętrznych planów (ZPOR).
- Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska (WIOŚ) – zgłaszanie zakładu, raporty okresowe o substancjach niebezpiecznych, informacje o awariach, kontrola zgodności z ustawą Prawo ochrony środowiska.
- Policja – udział w zewnętrznych planach ratowniczych i zabezpieczeniach logistycznych, otrzymywanie informacji o możliwych scenariuszach awaryjnych, udział w ćwiczeniach praktycznych.
- Inspekcja Pracy (PIP) – raporty i informacje związane z BHP przy pracy z substancjami chemicznymi.
Obowiązki informacyjne wobec społeczeństwa:
- publikacja informacji o rodzaju zagrożeń i przechowywanych substancjach (np. w BIP),
- udostępnienie procedur postępowania dla mieszkańców w razie awarii przemysłowej,
- współpraca z władzami lokalnymi w zakresie systemów ostrzegania i alarmowania ludności.
Raporty i meldunki w sytuacjach awaryjnych:
- obowiązek natychmiastowego zgłoszenia awarii do PSP i WIOŚ,
- meldunek do wojewody i marszałka województwa o skali zdarzenia i podjętych działaniach,
- w razie skażenia środowiska – powiadomienie także inspekcji sanitarnej i organów ochrony zdrowia.
System sprawozdawczości i raportowania tworzy sieć instytucji i procedur, której celem jest nie tylko nadzór nad zakładami, ale też zapewnienie pełnej gotowości na wypadek poważnych awarii przemysłowych. Każdy z organów pełni tu określoną rolę, a prawidłowy przepływ informacji jest warunkiem skutecznej ochrony ludzi i środowiska. Opracowanie redakcyjne.