Linie do recyklingu urządzeń telekomunikacyjnych – odzysk metali szlachetnych, miedzi, tworzyw, elementów optycznych
Źródła powstawania odpadu
- Wycofane centrale telefoniczne, routery, przełączniki, serwery telekomunikacyjne.
- Urządzenia nadawcze i odbiorcze z sieci radiowych, komórkowych i satelitarnych.
- Moduły optyczne z systemów światłowodowych.
- Odpady produkcyjne z fabryk sprzętu telekomunikacyjnego.
Zagrożenia i niebezpieczeństwa (EHS)
- Obecność baterii litowych lub kondensatorów – ryzyko pożaru lub wybuchu.
- Metale ciężkie w płytkach PCB – ołów, kadm, rtęć – toksyczne dla ludzi i środowiska.
- Emisja pyłów metalicznych i tworzyw sztucznych podczas rozdrabniania.
- Potencjalna obecność danych w pamięciach urządzeń – konieczność bezpiecznego niszczenia.
Etapy przerobu
- Demontaż wstępny – usunięcie baterii, kondensatorów, modułów optycznych.
- Rozdrabnianie – shreddery i młyny nożowe do zmniejszenia objętości.
- Separacja metali – separatory magnetyczne (stal), wirówki i separatory prądów wirowych (aluminium, miedź).
- Recykling PCB – procesy hydrometalurgiczne lub pirometalurgiczne do odzysku metali szlachetnych (Au, Ag, Pd, Pt).
- Odzysk tworzyw – sortowanie, oczyszczanie i granulacja plastików obudów.
- Odzysk elementów optycznych – oczyszczanie i ponowne wykorzystanie soczewek, filtrów i złączy optycznych.
Typowe maszyny i węzły linii
- Stoły do ręcznego demontażu.
- Shreddery i młyny nożowe.
- Separatory magnetyczne i prądów wirowych.
- Instalacje hydrometalurgiczne do odzysku metali szlachetnych.
- Linie do granulacji tworzyw sztucznych.
- Urządzenia do czyszczenia i sortowania elementów optycznych.
Odzyskiwane składniki, pierwiastki i związki
- Złoto (Au), srebro (Ag), pallad (Pd), platyna (Pt) – z płytek PCB i złączy.
- Miedź (Cu) – z przewodów i ścieżek PCB.
- Aluminium (Al) – z radiatorów i obudów.
- Tworzywa sztuczne – ABS, PC, PA z obudów i paneli.
- Elementy optyczne – soczewki, filtry, złącza światłowodowe.
Energochłonność i emisje – orientacyjne benchmarki
- Energochłonność: 400–700 kWh/t odpadów – zależnie od stopnia automatyzacji procesu i metod odzysku metali.
- Emisje: pyły metaliczne i z tworzyw, ścieki procesowe z hydrometalurgii (kwasy, sole metali).
- Odpady wtórne: żużle z pirometalurgii, osady neutralizacyjne z hydrometalurgii.
Skala strumienia – Europa i Polska
- Europa: ok. 300–350 tys. ton zużytego sprzętu telekomunikacyjnego rocznie.
- Polska: ok. 20–25 tys. ton/rok, głównie z modernizacji sieci mobilnych i stacjonarnych.
Specyfikacja referencyjna linii
| Wydajność | 0,5–3 t/h |
| Sekwencja | Demontaż → Rozdrabnianie → Separacja metali → Recykling PCB → Odzysk tworzyw → Odzysk elementów optycznych |
| Odzysk (typowo) | Au 0,01–0,05%, Ag 0,05–0,1%, Pd 0,005–0,01%, Cu 15–25%, Al 5–10%, tworzywa 20–40% |
| EHS | Systemy odpylania, neutralizacja ścieków kwasowych, bezpieczne usuwanie baterii i kondensatorów |