Linie do recyklingu odpadów drukarskich – odzysk papieru, tuszy i powiązanych materiałów
Źródła powstawania odpadu:
- Odpady powstające w drukarniach offsetowych, cyfrowych i fleksograficznych.
- Niewykorzystane partie papieru, kartonu oraz błędnie wydrukowane egzemplarze.
- Pozostałości tuszy i farb drukarskich z procesów produkcyjnych oraz czyszczenia maszyn.
- Opakowania i wkłady po materiałach drukarskich, takie jak folie ochronne, taśmy czy wkłady pigmentowe.
Zagrożenia i aspekty bezpieczeństwa (EHS):
- Kontakt z chemikaliami: tusze, rozpuszczalniki, farby – wymaga stosowania odpowiednich środków ochrony indywidualnej.
- Pyły papierowe i pigmentowe – konieczność stosowania systemów odpylania i wentylacji.
- Niebezpieczeństwo pożarowe ze względu na obecność łatwopalnych rozpuszczalników i pyłów.
Etapy przerobu:
- Segregacja odpadów drukarskich według rodzaju papieru, folii, tuszu i farb.
- Oddzielanie tuszu i farb z papieru – deinkowanie mechaniczno-chemiczne.
- Rozdrabnianie i oczyszczanie papieru – eliminacja zanieczyszczeń mechanicznych.
- Separacja i odzysk rozpuszczalników z tuszy oraz pigmentów do ponownego wykorzystania.
- Utylizacja pozostałości nieprzydatnych do recyklingu – termiczne przetwarzanie lub unieszkodliwienie chemiczne.
Typowe maszyny i urządzenia:
- Separatory mechaniczne i sitowe do wstępnego oczyszczania papieru.
- Deinkery i reaktory chemiczne do usuwania tuszu i farb.
- Rozdrabniacze, młyny i prasy do przygotowania masy papierowej.
- Systemy odpylania, skraplania rozpuszczalników i biofiltry dla emisji lotnych związków organicznych (VOC).
Odzyskiwane składniki:
- Papier i karton – surowiec wtórny do produkcji nowych arkuszy lub tektury.
- Tusze i pigmenty – po oczyszczeniu mogą być ponownie użyte w przemyśle drukarskim lub chemicznym.
- Rozpuszczalniki i żywice – odzysk możliwy w procesach destylacji i separacji chemicznej.
Zużycie energii i emisje:
- Procesy mechaniczne i chemiczne wymagają znacznej ilości energii elektrycznej i cieplnej.
- Emisje pyłów, lotnych związków organicznych i pozostałości chemicznych muszą być kontrolowane i oczyszczane zgodnie z przepisami EHS.
- Recykling odpadów drukarskich zmniejsza ilość odpadów trafiających na składowiska i pozwala na odzysk surowców wtórnych.
Skala strumienia – Europa i Polska:
- Odpady drukarskie generowane są w znaczących ilościach w drukarniach komercyjnych, wydawnictwach i zakładach produkcji opakowań.
- W Polsce potencjał recyklingu wynosi kilka tysięcy ton rocznie, z rosnącym trendem w kierunku gospodarki cyrkularnej i zmniejszenia emisji związków chemicznych.
Specyfikacja referencyjna linii (przykład):
- Wydajność: 0,5–3 t/h odpadów drukarskich.
- Sekwencja: Segregacja → Rozdrabnianie i oczyszczanie papieru → Separacja tuszy i pigmentów → Destylacja rozpuszczalników → Utylizacja pozostałości → Odpylanie i oczyszczanie emisji.
- Odzysk: papier 70–85%, tusze/pigmenty 10–20%, rozpuszczalniki 5–10%.
- EHS: strefy przeciwwybuchowe, odpylanie, filtracja VOC, monitorowanie emisji, magazyn odpadów niebezpiecznych.