ESPR – unijny filar gospodarki o obiegu zamkniętym
Nowe rozporządzenie UE zmienia zasady gry – od teraz produkty muszą być projektowane tak, by służyły dłużej, dały się naprawić i ponownie wykorzystać.
ESPR (Ecodesign for Sustainable Products Regulation) to rozporządzenie Unii Europejskiej, które zastępuje dotychczasową dyrektywę o ekoprojektowaniu. Jego celem jest stworzenie jednolitych zasad projektowania produktów w taki sposób, by były one trwalsze, bardziej naprawialne i łatwiejsze do ponownego użycia lub recyklingu.
Nowe przepisy obejmują praktycznie wszystkie kategorie produktów wprowadzanych na rynek UE – nie tylko sprzęt elektryczny, ale również tekstylia, meble, środki chemiczne czy materiały budowlane. Kluczowym elementem ESPR jest wprowadzenie cyfrowego paszportu produktu (Digital Product Passport – DPP), który umożliwi śledzenie pochodzenia, składu, śladu węglowego i możliwości recyklingu każdego wyrobu.
W praktyce oznacza to koniec z tzw. „planowanym starzeniem” produktów. Producenci będą musieli dostarczać wyroby zaprojektowane w duchu gospodarki o obiegu zamkniętym – takie, które można rozebrać, naprawić, a po zakończeniu cyklu życia łatwo poddać odzyskowi materiałowemu.
Dla konsumentów oznacza to większą trwałość i dostępność informacji o produktach, a dla firm – konieczność inwestycji w nowe technologie, lepsze zarządzanie łańcuchem dostaw oraz transparentność działań środowiskowych. ESPR staje się zatem jednym z kluczowych narzędzi transformacji przemysłu w kierunku zrównoważonej i odpowiedzialnej produkcji.
Wdrożenie rozporządzenia planowane jest etapami, a pierwsze obowiązki dotyczące cyfrowych paszportów produktów wejdą w życie już w najbliższych latach. Europa wkracza w nową erę ekoprojektowania – w której trwałość, naprawialność i ponowne użycie stają się normą, a nie wyjątkiem. Opracowanie redakcyjne.