Linie do recyklingu akumulatorów kwasowo-ołowiowych – odzysk ołowiu, polipropylenu, kwasu siarkowego (neutralizacja)
Źródła powstawania odpadu
- Zużyte akumulatory z pojazdów osobowych, ciężarowych, motocykli, maszyn rolniczych i przemysłowych.
- Akumulatory stacjonarne z systemów UPS, telekomunikacji i energetyki.
- Odpady produkcyjne z fabryk akumulatorów (wadliwe ogniwa, odpady poprodukcyjne).
Zagrożenia i niebezpieczeństwa (EHS)
- Ołów – silnie toksyczny metal ciężki, kumuluje się w organizmie, powoduje uszkodzenia układu nerwowego i krwionośnego.
- Kwas siarkowy – żrący, powoduje oparzenia chemiczne i korozję powierzchni metalowych.
- Ryzyko wycieków elektrolitu i emisji pyłów ołowiu do środowiska.
- Potencjalne zagrożenie pożarowe i wybuchowe podczas niewłaściwego magazynowania lub cięcia akumulatorów.
Etapy przerobu
- Przyjęcie i magazynowanie – akumulatory są gromadzone w wannach retencyjnych, w pomieszczeniach z wentylacją mechaniczną.
- Demontaż i kruszenie – mechaniczne rozdrabnianie akumulatorów w młynach lub rozdrabniarkach bębnowych.
- Separacja frakcji – podział na masę ołowiową, polipropylen (PP) oraz elektrolit.
- Odzysk ołowiu – przetop w piecach obrotowych lub wannowych, oczyszczanie i rafinacja w celu uzyskania ołowiu rafinowanego lub stopów ołowiu.
- Odzysk polipropylenu – mycie, granulowanie i przygotowanie do ponownego użycia w produkcji obudów akumulatorów.
- Neutralizacja kwasu siarkowego – zobojętnianie roztworem wodorotlenku sodu lub wapnia, możliwość konwersji w siarczan sodu/wapnia do zastosowań przemysłowych.
Typowe maszyny i węzły linii
- Rozdrabniarki bębnowe i młyny młotkowe.
- Separatory hydrocyklonowe i systemy flotacyjne do oddzielania frakcji ołowiowej i tworzywowej.
- Piec obrotowy lub piec wannowy do przetopu ołowiu.
- Linie do mycia i granulowania polipropylenu.
- Reaktory neutralizacyjne z systemem filtracji osadów.
- Filtry workowe i instalacje odpylania dla pyłów ołowianych.
Odzyskiwane składniki, pierwiastki i związki
- Ołów rafinowany – do produkcji nowych akumulatorów, ciężarków ołowianych, osłon radiologicznych.
- Polipropylen (PP) – do ponownego formowania obudów akumulatorów lub innych wyrobów z tworzyw sztucznych.
- Siarczan sodu/wapnia – produkt neutralizacji elektrolitu, stosowany w przemyśle detergentowym lub budowlanym.
Energochłonność i emisje – orientacyjne benchmarki
- Energochłonność: 300–500 kWh/t odpadów, w tym przetop ołowiu stanowi główny udział energetyczny.
- Emisje: pyły ołowiu, SO₂ z topienia siarczanów, VOC z mycia PP – wymagane filtry tkaninowe, skrubery i instalacje odsiarczania.
- Odpady wtórne: osady neutralizacyjne, żużel po rafinacji ołowiu.
Skala strumienia – Europa i Polska
- Europa: ok. 1,6–1,8 mln ton zużytych akumulatorów kwasowo-ołowiowych rocznie.
- Polska: ok. 130–150 tys. ton/rok.
Specyfikacja referencyjna linii
| Wydajność | 1–10 t/h w zależności od skali zakładu |
| Sekwencja | Rozdrabnianie → Separacja → Przetop ołowiu → Mycie PP → Neutralizacja kwasu |
| Odzysk (typowo) | Ołów 60–70%, PP 10–15%, elektrolit 15–20% |
| EHS | Systemy hermetyzacji procesów, odpylanie, neutralizacja ścieków |