ISO 14007 – analiza kosztów i korzyści środowiskowych w praktyce
Jak przeliczyć środowisko na pieniądze, żeby decyzje nie były tylko „ekologiczne”, ale też racjonalne.
Czym jest ISO 14007?
ISO 14007 to norma zawierająca wytyczne dotyczące analizy kosztów i korzyści środowiskowych związanych z działalnością organizacji. Nie jest normą certyfikacyjną – jej rolą jest wsparcie procesów decyzyjnych poprzez połączenie aspektów środowiskowych z analizą ekonomiczną.
ISO 14007 odpowiada na pytanie, które w praktyce pojawia się bardzo często: „Czy to działanie środowiskowe się opłaca – i jeśli tak, to komu oraz kiedy?”
Miejsce ISO 14007 w systemie ISO 14001
ISO 14001 wymaga, aby organizacja:
- identyfikowała aspekty środowiskowe,
- ustanawiała cele i działania,
- oceniała skuteczność podejmowanych działań.
Norma nie wskazuje jednak, jak ocenić opłacalność ekonomiczną tych działań. ISO 14007 wypełnia tę lukę, umożliwiając:
- porównywanie wariantów działań środowiskowych,
- uzasadnianie inwestycji ekologicznych przed zarządem,
- łączenie celów środowiskowych z rachunkiem ekonomicznym.
Zakres analizy wg ISO 14007
ISO 14007 obejmuje analizę zarówno kosztów, jak i korzyści związanych z działaniami środowiskowymi.
Koszty środowiskowe
- koszty inwestycyjne (np. instalacje, urządzenia, modernizacje),
- koszty operacyjne (energia, woda, materiały, obsługa),
- koszty administracyjne i raportowe,
- koszty zgodności z przepisami,
- koszty potencjalnych awarii i niezgodności.
Korzyści środowiskowe
- oszczędności zasobów (energia, woda, surowce),
- zmniejszenie opłat środowiskowych i kosztów odpadów,
- ograniczenie ryzyka kar i sankcji,
- poprawa efektywności procesów,
- wzmocnienie wizerunku i relacji z interesariuszami.
Rodzaje analiz stosowane w ISO 14007
Norma dopuszcza stosowanie różnych metod analizy, w zależności od skali i charakteru decyzji:
- analiza koszt–korzyść (CBA),
- analiza koszt–efektywność,
- porównanie wariantów technologicznych,
- analiza cyklu życia w ujęciu kosztowym,
- analiza ryzyka ekonomicznego.
Kluczowe jest zachowanie spójności danych i jasnych założeń.
Praktyczne zastosowanie ISO 14007
ISO 14007 znajduje zastosowanie m.in. przy:
- wyborze technologii ograniczających emisje,
- decyzjach o inwestycjach środowiskowych,
- optymalizacji gospodarki odpadami,
- ocenie opłacalności działań proekologicznych,
- uzasadnianiu celów środowiskowych w EMS.
Korzyści dla zarządzania
Stosowanie ISO 14007 pozwala przenieść dyskusję o środowisku z poziomu „bo trzeba” na poziom „bo to ma sens ekonomiczny”.
Dla zarządu oznacza to:
- lepsze decyzje inwestycyjne,
- jasne uzasadnienie kosztów środowiskowych,
- spójność strategii środowiskowej i finansowej,
- mniejsze ryzyko regulacyjne.
Znaczenie praktyczne
ISO 14007 jest szczególnie użyteczna tam, gdzie działania środowiskowe wymagają nakładów finansowych. Norma pozwala wykazać, że środowisko nie jest kosztem samym w sobie, lecz elementem racjonalnego zarządzania organizacją. Opracowanie redakcyjne.
