System kaucyjny w Estonii – mały kraj, wielka skuteczność
Estończycy wdrożyli system kaucyjny szybciej niż wielu przewidziało, a do tego zbudowali jeden z najbardziej uporządkowanych modeli w Europie. Efekty? Zbiórka na poziomie, którego nie powstydziłaby się żadna skandynawska potęga.
| Kiedy wprowadzono system? | 2005 r. – powstanie systemu zarządzanego przez Eesti Pandipakend (EPP). |
| Co obejmuje? | PET, puszki aluminiowe, szkło jednorazowe i wielorazowe; opakowania po napojach gazowanych, wodzie i wybranych alkoholach. |
| Wysokość kaucji | PET: 0,10 € Puszki: 0,10 € Szkło: 0,10 € Jedna stawka — maksymalna prostota w stylu estońskiej cyfryzacji. |
| Gdzie można oddać? | Automaty w marketach, małe sklepy, punkty zbiórki kontenerowej; Estonia ma jedną z najwyższych gęstości punktów zwrotu w przeliczeniu na mieszkańca. |
| Skuteczność systemu | 87–90% – stabilny, wysoki poziom zbiórki; PET osiąga nawet ponad 90% zwrotów. |
| Ciekawostki | Estonia jest jednym z pierwszych państw UE, w których wszystkie opakowania w systemie mają jednolity znak rozpoznawczy; część punktów działa w trybie „drive-thru”; system jest silnie powiązany z krajową platformą cyfrową — dane o zbiórce są publiczne i aktualizowane na bieżąco. |
| Wnioski dla Polski | Centralny operator i jedna stawka kaucji upraszczają system; publiczne dane zwiększają zaufanie i przejrzystość; rozbudowana sieć automatów i punktów zwrotu jest kluczowa nawet w mniejszych miejscowościach. |
Opracowanie redakcyjne.