System kaucyjny w Szwecji – stabilny model, który działa od dekad
Szwedzi wdrożyli system kaucyjny tak dawno, że większość obywateli nawet nie pamięta czasów „sprzed Pantamery”. Tu recykling jest równie naturalny jak popołudniowa kawa „fika”.
| Kiedy wprowadzono system? | 1984 r. – start systemu dla puszek; 1994 r. – rozszerzenie na butelki PET. |
| Co obejmuje? | PET, puszki aluminiowe oraz niektóre szklane butelki wielorazowe. Większość napojów trafia do systemu „Pant”. |
| Wysokość kaucji | Małe opakowania: 1 SEK Duże opakowania: 2 SEK Wysokość kaucji jest prosta, dzięki czemu system jest wyjątkowo przejrzysty. |
| Gdzie można oddać? | Wszystkie supermarkety, sklepy z napojami oraz automaty Pantamera w przestrzeni publicznej. Punkty są bardzo gęsto rozmieszczone. |
| Skuteczność systemu | 85–90% – stabilnie wysoka, choć nieco niższa niż w Finlandii i Niemczech; Szwecja koncentruje się na jakości odzysku. |
| Ciekawostki | Pantamera prowadzi jedną z najbardziej znanych kampanii recyklingowych w Skandynawii – z humorem i muzyką; część automatów pozwala przekazać kaucję na cele charytatywne; w 2020 r. odzyskano ponad 2 miliardy opakowań. |
| Wnioski dla Polski | Prostota (tylko dwie stawki) dobrze sprawdza się w praktyce; sprawna komunikacja publiczna zwiększa zwroty; warto rozważyć automaty dostępne poza sklepami, szczególnie w dużych miastach. |
Opracowanie redakcyjne.