Gospodarka o obiegu zamkniętym (GOZ) – od regulacji unijnych do codziennej praktyki

Gospodarka o Obiegu Zamkniętym (GOZ) to dziś nadal jeden z kluczowych kierunków rozwoju gospodarki w Unii Europejskiej oraz wyzwanie dla firm działających w obszarze przemysłu, logistyki i gospodarki odpadami. Regulacje UE oraz krajowe akty prawne jasno wskazują, że właściwe zarządzanie odpadami i zasobami stanowi fundament zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw.

GOZ – od strategii do codziennej praktyki biznesowej

Gospodarka o Obiegu Zamkniętym w praktyce oznacza odejście od modelu liniowego na rzecz rozwiązań, w których odpady traktowane są jako zasób, a nie wyłącznie problem.

Dla przedsiębiorstw GOZ to konieczność uporządkowania procesów związanych z powstawaniem, magazynowaniem, ewidencją oraz przekazywaniem odpadów do dalszego zagospodarowania. To właśnie na tym etapie zapadają decyzje wpływające na możliwość odzysku, recyklingu i bezpieczeństwo środowiskowe.

Kierunek wyznaczony przez Unię Europejską

GOZ stanowi jeden z filarów Europejskiego Zielonego Ładu, który wyznacza długofalowy kierunek transformacji gospodarki UE w stronę efektywnego wykorzystania zasobów i ograniczenia ilości odpadów.

Rozwinięciem tej strategii jest Plan Działań UE dotyczący Gospodarki o Obiegu Zamkniętym, który zakłada m.in. zmniejszenie ilości wytwarzanych odpadów, zwiększenie poziomów odzysku i recyklingu oraz wzmocnienie odpowiedzialności podmiotów wprowadzających produkty na rynek.

Unijne akty prawne wprost wskazują, że „zapobieganie powstawaniu odpadów oraz ich odzysk mają pierwszeństwo przed innymi sposobami postępowania z odpadami” (2008/98/WE) ustalając hierarchię postępowania z odpadami.

GOZ w polskich realiach prawnych

W Polsce zasady Gospodarki o Obiegu Zamkniętym reguluje m.in. ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach oraz ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi przekładając cele unijne na konkretne obowiązki przedsiębiorców.

Istotnym elementem systemu jest także BDO, które porządkuje ewidencję odpadów i umożliwia kontrolę strumieni odpadowych w całym cyklu ich zagospodarowania. W praktyce oznacza to, że GOZ realizuje się poprzez codzienne, często bardzo techniczne działania praktyczne. W tym systemie kluczową rolę pełnią wyspecjalizowane w zakresie gospodarki odpadami podmioty, zapewniając kompleksowe usługi od momentu bezpiecznego odbioru poprzez transport, po dalsze zagospodarowanie stanowi fundament skutecznego wdrażania GOZ w praktyce biznesowej.