Friction Modifiers – modyfikatory tarcia
Modyfikatory tarcia to dodatki do olejów, których zadaniem jest zmniejszenie współczynnika tarcia pomiędzy powierzchniami metalowymi. Dzięki nim silnik lub układ przekładniowy może pracować efektywniej i zużywać mniej paliwa.
| Definicja | Friction Modifiers to związki chemiczne (np. estry, amidy, organomolibdeny), które adsorbują się na powierzchni metalu i tworzą cienką, ślizgową warstwę zmniejszającą tarcie hydrodynamiczne i graniczne. |
| Znaczenie praktyczne | Zmniejszają straty energii w silniku, poprawiają efektywność paliwową i obniżają temperaturę pracy. Pomagają też w ochronie przed zużyciem w warunkach granicznych. |
| Typowe wartości | Efekt działania oceniany przez redukcję współczynnika tarcia μ oraz testy zużycia. Typowa redukcja tarcia: 10–30% w zależności od formulacji. |
| Jednostki | Współczynnik tarcia μ (bez jednostek), mm (średnica śladu zużycia). |
| Metody badawcze | ASTM D4172 (4-Ball Wear Test), ASTM D5707, HFRR (High-Frequency Reciprocating Rig). |
| Normy i klasyfikacje | Stosowane w olejach silnikowych, przekładniowych i niskotarciowych formulacjach OEM. Ważne w kontekście norm emisji CO₂ i efektywności energetycznej. |
| Ciekawostka | Niektóre modyfikatory tarcia mają naturalne pochodzenie (np. estry roślinne), co pozwala na tworzenie ekologicznych olejów niskooporowych. |
Opracowanie redakcyjne.