ISO 14093:2022 – mechanizmy finansowe wspierające adaptację do zmiany klimatu
ISO 14093:2022 domyka pakiet norm adaptacyjnych, przenosząc rozmowę z poziomu „co robić” na „jak to sfinansować”. Norma pokazuje, jak projektować, wdrażać i oceniać instrumenty finansowe wspierające adaptację do zmiany klimatu – w sposób przejrzysty, mierzalny i odporny na przypadkowość.
| Pozycja | Opis |
|---|---|
| Nazwa i zakres | ISO 14093:2022 „Adaptation to climate change – Requirements and guidance on financing adaptation” określa wymagania i wytyczne dotyczące planowania, wdrażania i oceny mechanizmów finansowania działań adaptacyjnych do zmiany klimatu. Norma ma charakter wytyczny i nie podlega certyfikacji. |
| Po co jest ta norma | Celem ISO 14093 jest: uporządkowanie finansowania adaptacji klimatycznej, zwiększenie skuteczności wydatkowania środków, połączenie ryzyk klimatycznych z decyzjami finansowymi, wsparcie inwestycji zwiększających odporność. |
| Relacja do innych norm adaptacyjnych | ISO 14093 uzupełnia: ISO 14090 – ramy adaptacji do zmiany klimatu, ISO 14091 – ocenę ryzyk i podatności, ISO/TS 14092 – planowanie adaptacji lokalnej. Koncentruje się wyłącznie na aspekcie finansowym adaptacji. |
| Czym jest finansowanie adaptacji | Finansowanie adaptacji obejmuje: alokację środków na działania zwiększające odporność, mechanizmy publiczne, prywatne i mieszane, instrumenty finansowe dopasowane do ryzyk klimatycznych. |
| Rodzaje źródeł finansowania | Norma wskazuje m.in.: finansowanie publiczne i budżetowe, instrumenty rynkowe i prywatne, fundusze międzynarodowe i rozwojowe, partnerstwa publiczno-prywatne. |
| Powiązanie z oceną ryzyka | ISO 14093 wymaga, aby finansowanie: opierało się na wynikach oceny ryzyk klimatycznych, adresowało priorytetowe zagrożenia, było proporcjonalne do skali ryzyka. |
| Planowanie finansowe | Norma zaleca: określenie potrzeb finansowych adaptacji, analizę kosztów i korzyści działań, uwzględnienie długoterminowych skutków klimatycznych, zapewnienie stabilności finansowania. |
| Ocena efektywności finansowania | ISO 14093 wymaga: monitorowania efektów adaptacyjnych, oceny skuteczności wykorzystania środków, porównywania kosztów i uzyskanej odporności. |
| Przejrzystość i rozliczalność | Norma podkreśla: transparentność decyzji finansowych, jasne kryteria alokacji środków, rozliczalność wobec interesariuszy. |
| Znaczenie społeczne | ISO 14093 zwraca uwagę na: ochronę grup najbardziej narażonych, sprawiedliwość w dostępie do finansowania, unikanie pogłębiania nierówności klimatycznych. |
| Powiązanie z ESG i CSRD | Norma wspiera: ujawnienia dotyczące ryzyk klimatycznych, raportowanie odporności finansowej, planowanie inwestycji zgodnych z ESG. |
| Zastosowania praktyczne | finansowanie adaptacji infrastruktury, programy odporności miast i regionów, ocena projektów adaptacyjnych, decyzje inwestycyjne uwzględniające klimat. |
| Najczęstsze błędy | Norma ostrzega przed: finansowaniem działań bez analizy ryzyka, krótkoterminowym podejściem do adaptacji, brakiem monitorowania efektów, oddzielaniem finansów od strategii adaptacyjnej. |
| Komu szczególnie się przydaje | samorządom i administracji publicznej, instytucjom finansowym i funduszom, organizacjom planującym inwestycje adaptacyjne, zespołom ESG i zarządzania ryzykiem. |
Opracowanie redakcyjne.
