ISO 14015:2022 – należyta staranność środowiskowa (environmental due diligence)
ISO 14015:2022 porządkuje podejście do oceny należytej staranności środowiskowej. Norma pokazuje, jak identyfikować ryzyka, zobowiązania i potencjalne problemy środowiskowe związane z organizacją, aktywami, transakcjami lub inwestycjami – zanim staną się kosztowną niespodzianką.
| Pozycja | Opis |
|---|---|
| Nazwa i zakres | ISO 14015:2022 „Environmental management – Guidelines for environmental due diligence assessment” zawiera wytyczne dotyczące oceny należytej staranności środowiskowej. Polska wersja: PN-EN ISO 14015:2022-12. Norma ma charakter wytyczny i nie podlega certyfikacji. |
| Po co jest ta norma | Jej celem jest wsparcie organizacji w identyfikacji i ocenie: ryzyk środowiskowych, potencjalnych zobowiązań i odpowiedzialności, zgodności z wymaganiami prawnymi, skutków środowiskowych przeszłych, obecnych i planowanych działań. ISO 14015 odpowiada na pytanie: „co możemy odziedziczyć razem z tą inwestycją lub aktywem?”. |
| Zakres zastosowania | Norma może być stosowana m.in. przy: fuzjach i przejęciach (M&A), zakupie nieruchomości i zakładów, leasingu lub dzierżawie aktywów, finansowaniu projektów, restrukturyzacji i zamykaniu działalności. |
| Zakres oceny środowiskowej | ISO 14015 obejmuje m.in.: zgodność z przepisami środowiskowymi, emisje, odpady i gospodarowanie zasobami, zanieczyszczenie gleby, wód i powietrza, historię działalności i zdarzeń środowiskowych, systemy zarządzania i praktyki operacyjne. |
| Podejście do ryzyka | Norma promuje podejście oparte na ryzyku: identyfikację potencjalnych zagrożeń, ocenę ich znaczenia i prawdopodobieństwa, priorytetyzację obszarów wymagających dalszej analizy, formułowanie rekomendacji zarządczych. |
| Źródła informacji | ISO 14015 wskazuje na wykorzystanie: dokumentacji formalnej i administracyjnej, danych operacyjnych i ewidencyjnych, wywiadów z personelem, oględzin terenu i obiektów, dostępnych danych historycznych. |
| Powiązanie z ISO 14001 | ISO 14015 może wspierać ISO 14001 poprzez: lepsze zrozumienie kontekstu organizacji, identyfikację istotnych ryzyk środowiskowych, planowanie działań zapobiegawczych i korygujących, wzmocnienie nadzoru nad zgodnością. |
| Wyniki oceny | Norma zaleca, aby wyniki due diligence obejmowały: opis zidentyfikowanych problemów i ryzyk, ocenę ich potencjalnych skutków, wskazanie luk w zgodności, rekomendacje dalszych działań lub analiz. |
| Znaczenie biznesowe | ISO 14015 wspiera podejmowanie świadomych decyzji biznesowych: ogranicza ryzyko przejęcia zobowiązań środowiskowych, ułatwia negocjacje cenowe i warunki transakcji, oraz wspiera odpowiedzialne inwestowanie. |
| Najczęstsze błędy, przed którymi ostrzega norma | zbyt wąski zakres oceny, opieranie się wyłącznie na dokumentach bez oględzin, brak odniesienia do ryzyk przyszłych, traktowanie due diligence jako formalności, brak wykorzystania wyników w decyzjach. |
| Komu szczególnie się przydaje | inwestorom i instytucjom finansowym, organizacjom kupującym lub sprzedającym aktywa, zarządom i działom prawnym, specjalistom ds. środowiska i ryzyka. |
Opracowanie redakcyjne.