ISO 14007:2019 – koszty i korzyści środowiskowe w zarządzaniu
ISO 14007:2019 pomaga odpowiedzieć na pytanie, które zawsze pada na końcu spotkania: „dobrze, a ile to naprawdę kosztuje – i co z tego mamy?”. Norma pokazuje, jak identyfikować, analizować i komunikować koszty oraz korzyści środowiskowe w sposób spójny i użyteczny decyzyjnie.
| Pozycja | Opis |
|---|---|
| Nazwa i zakres | ISO 14007:2019 „Environmental management – Guidelines for determining environmental costs and benefits” zawiera wytyczne dotyczące identyfikacji i oceny kosztów oraz korzyści środowiskowych. Polska wersja: PN-EN ISO 14007:2021-02. Norma ma charakter wytyczny i nie podlega certyfikacji. |
| Po co jest ta norma | Jej celem jest włączenie aspektów środowiskowych do procesów decyzyjnych organizacji, w szczególności do planowania inwestycji, zmian procesowych i wyboru wariantów działań. ISO 14007 porządkuje relację między środowiskiem, kosztami i wartością biznesową. |
| Zakres pojęciowy | Norma rozróżnia m.in.: koszty środowiskowe (np. zużycie zasobów, opłaty, straty, koszty zapobiegania), korzyści środowiskowe (np. redukcja emisji, mniejsze zużycie surowców, poprawa jakości), korzyści pośrednie (reputacja, ograniczenie ryzyk, stabilność procesów), koszty ukryte, które nie zawsze są widoczne w standardowej rachunkowości. |
| Powiązanie z ISO 14001 | ISO 14007 wspiera ISO 14001 w obszarach: planowania działań środowiskowych i inwestycji, oceny ryzyk i szans, ustalania celów środowiskowych i programów, uzasadniania decyzji dla kierownictwa. Pozwala lepiej powiązać EMS z realiami finansowymi organizacji. |
| Identyfikacja kosztów | Norma wskazuje, aby uwzględniać m.in.: koszty zużycia energii, wody i materiałów, koszty gospodarowania odpadami i emisjami, koszty zgodności z wymaganiami prawnymi, koszty awarii, niezgodności i działań naprawczych, koszty zapobiegania i doskonalenia. |
| Identyfikacja korzyści | Korzyści mogą mieć charakter: bezpośredni (oszczędności kosztowe, mniejsze opłaty), operacyjny (stabilniejsze procesy, mniej przestojów), strategiczny (lepsza pozycja rynkowa, dostęp do kontraktów), ryzykowy (mniejsze ryzyko sankcji, sporów i incydentów). |
| Podejście analityczne | ISO 14007 nie narzuca jednej metody, ale zaleca: porównywanie wariantów (np. „jak jest” vs. „po zmianie”), stosowanie horyzontu czasowego adekwatnego do decyzji, jasne założenia i dokumentowanie źródeł danych, spójność metod w czasie. |
| Komunikowanie wyników | Norma podkreśla znaczenie zrozumiałej komunikacji wyników analiz: nie tylko tabel i liczb, ale także wniosków wspierających decyzje zarządcze. Wyniki powinny być czytelne dla osób nietechnicznych. |
| Zastosowania praktyczne | ocena opłacalności inwestycji środowiskowych, porównanie technologii lub dostawców, uzasadnianie celów środowiskowych i energetycznych, wsparcie decyzji w EMS i poza nim. |
| Najczęstsze błędy, przed którymi ostrzega norma | analiza tylko kosztów, bez uwzględniania korzyści, pomijanie kosztów pośrednich i ryzyk, brak spójnych założeń porównawczych, zbyt techniczna prezentacja wyników, oderwanie analiz od realnych decyzji. |
Opracowanie redakcyjne.
