Dyrektywa SUP – butelki PET i obowiązek zawartości recyklatu

Dyrektywa SUP (2019/904/UE) wprowadza szczegółowe wymagania dla producentów napojów dotyczące składu i recyklingu butelek plastikowych. Celem jest stworzenie zamkniętego obiegu dla tworzyw sztucznych stosowanych w opakowaniach po napojach, zwłaszcza z polietylenu tereftalanu (PET).

Dlaczego akurat butelki PET?

Butelki PET to jeden z najczęściej używanych rodzajów opakowań w Europie – lekkie, trwałe, nadające się do recyklingu, ale również najczęściej znajdowane w odpadach morskich. Ich recykling jest technicznie możliwy, dlatego Dyrektywa SUP stawia je w centrum działań na rzecz gospodarki o obiegu zamkniętym.

Nowe obowiązki dotyczące recyklatu

Dyrektywa SUP wprowadza obowiązek stosowania tworzywa pochodzącego z recyklingu (rPET) w produkcji nowych butelek. Zgodnie z art. 6 ust. 5:

• od 2025 roku – każda butelka PET musi zawierać co najmniej 25% recyklatu,
• od 2030 roku – wymagana zawartość wzrasta do 30% recyklatu.

Obowiązek ten dotyczy wszystkich producentów napojów sprzedawanych w butelkach jednorazowych, niezależnie od pojemności.

Poziomy selektywnej zbiórki

Oprócz wymogu zawartości recyklatu, Dyrektywa SUP nakłada również obowiązek osiągnięcia wysokich poziomów zbiórki pustych butelek po napojach:

• 77% do 2025 roku,
• 90% do 2029 roku.

Cel ten ma być osiągany głównie poprzez wprowadzenie systemów kaucyjnych lub równoważnych mechanizmów zbiórki.

Jakie butelki obejmuje obowiązek?

• Butelki z PET o pojemności do 3 litrów,
• Butelki na napoje bezalkoholowe, wodę, soki, napoje mleczne, alkoholowe (do 3%),
• Nie obejmuje opakowań wielokrotnego użytku (zwracanych w systemach depozytowych).

Korzyści środowiskowe

• redukcja emisji CO₂ z produkcji tworzyw pierwotnych,
• mniejsze zużycie ropy naftowej i gazu ziemnego,
• wzrost jakości surowców wtórnych dzięki czystym strumieniom PET,
• wspieranie lokalnych instalacji recyklingu i innowacji w branży opakowaniowej.

Wyzwania dla producentów

Wdrożenie wymogów SUP wymaga od producentów inwestycji i zmian technologicznych, w tym:

• zwiększenia udziału rPET w procesach produkcyjnych,
• dostosowania etykiet i nakrętek do wymogów przymocowania (od 2024 r.),
• zawarcia umów z operatorami systemów kaucyjnych i recyklerami,
• prowadzenia raportowania do systemu BDO i organów nadzorczych.

Wdrożenie w Polsce

Polska implementacja przepisów Dyrektywy SUP została ujęta w nowelizacji ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi z 2023 roku. Przepisy dotyczące recyklatu obowiązują od 2025 r., równolegle z uruchomieniem krajowego systemu kaucyjnego.

Podsumowanie

Obowiązek zawartości recyklatu w butelkach PET to krok w kierunku prawdziwego obiegu zamkniętego w gospodarce opakowaniowej. Zamiast produkować coraz więcej plastiku pierwotnego, producenci muszą wykorzystywać surowce wtórne, a konsumenci – aktywnie uczestniczyć w systemach zwrotu i recyklingu.

Opracowanie redakcyjne.