Ograniczenia substancji niebezpiecznych w sprzęcie – powiązanie WEEE z Dyrektywą RoHS
Mniej ołowiu, kadmu i rtęci w elektronice – więcej bezpieczeństwa dla środowiska i ludzi.
Dyrektywa 2012/19/UE (WEEE – Waste Electrical and Electronic Equipment) działa w ścisłej współpracy z Dyrektywą 2011/65/UE (RoHS – Restriction of Hazardous Substances). Oba akty tworzą wspólny system ochrony środowiska i zdrowia publicznego, ograniczając ilość niebezpiecznych substancji w urządzeniach elektrycznych i elektronicznych oraz zapewniając ich bezpieczne przetwarzanie po zakończeniu cyklu życia.
Wspólne cele WEEE i RoHS
Podstawowym celem obu dyrektyw jest redukcja toksycznych składników w sprzęcie oraz minimalizacja ryzyka zanieczyszczenia w procesach produkcji, użytkowania i recyklingu. Dzięki temu możliwe jest odzyskiwanie surowców bez zagrożenia dla pracowników i środowiska.
Substancje objęte ograniczeniem
Dyrektywa RoHS wprowadza limity dla zawartości następujących substancji w urządzeniach elektronicznych:
- ołów (Pb),
- rtęć (Hg),
- kadm (Cd),
- sześciowartościowy chrom (Cr⁶⁺),
- polibromowane bifenyle (PBB) i etery difenylowe (PBDE),
- ftalany (DEHP, BBP, DBP, DIBP) – dodane w późniejszej nowelizacji.
Wartości dopuszczalne to zazwyczaj 0,1% masy materiału (z wyjątkiem kadmu – 0,01%).
Znaczenie dla recyklingu
Ograniczenie użycia niebezpiecznych substancji ułatwia późniejszy odzysk surowców i bezpieczne przetwarzanie odpadów. Zakłady przetwarzania mogą odzyskiwać metale szlachetne i tworzywa bez ryzyka skażenia, a odpady nie stwarzają zagrożenia w cyklu życia produktu.
Odpowiedzialność producentów
Producenci sprzętu elektrycznego i elektronicznego muszą potwierdzić zgodność swoich wyrobów z wymaganiami RoHS poprzez deklarację zgodności UE oraz oznakowanie znakiem CE. Dokumentacja techniczna musi zawierać dowody, że produkt nie przekracza dopuszczalnych limitów substancji.
Kontrola i egzekwowanie przepisów
W państwach członkowskich odpowiednie organy nadzoru środowiskowego (np. w Polsce – Inspekcja Handlowa i GIOŚ) mają prawo kontrolować produkty, pobierać próbki i nakładać kary administracyjne w razie naruszeń.
Podsumowanie
Dyrektywy WEEE i RoHS działają jak dwa skrzydła tej samej polityki – jedno reguluje koniec życia sprzętu, drugie jego skład chemiczny. Razem tworzą system, który pozwala projektować, używać i przetwarzać elektronikę w sposób przyjazny środowisku i bezpieczny dla ludzi. Opracowanie redakcyjne.