Obowiązki producentów i importerów sprzętu elektrycznego i elektronicznego
Wprowadzając urządzenie na rynek, producent bierze odpowiedzialność nie tylko za jego sprzedaż, ale i za jego „drugie życie”.
Dyrektywa 2012/19/UE (WEEE – Waste Electrical and Electronic Equipment) nakłada na producentów, importerów i dystrybutorów sprzętu obowiązek finansowania i organizowania systemu zbiórki, przetwarzania i recyklingu zużytych urządzeń. To praktyczne zastosowanie zasady rozszerzonej odpowiedzialności producenta (EPR – Extended Producer Responsibility).
Rejestracja i oznakowanie sprzętu
Każdy producent lub importer musi zarejestrować się w krajowym rejestrze WEEE (w Polsce: w BDO) oraz oznaczać swoje produkty symbolem przekreślonego kosza na śmieci, informując użytkownika o zakazie wyrzucania urządzenia do odpadów komunalnych.
Finansowanie systemu WEEE
Producent pokrywa koszty zbiórki, transportu, przetwarzania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów pochodzących z jego produktów. Finansowanie może być realizowane indywidualnie lub za pośrednictwem organizacji odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego.
Projektowanie z myślą o recyklingu
Dyrektywa zobowiązuje producentów do ekoprojektowania sprzętu – urządzenia mają być łatwe w demontażu, naprawie i recyklingu. Zakazuje się konstrukcji utrudniających odzysk surowców, np. poprzez trwałe łączenie różnych materiałów lub komponentów.
Obowiązki informacyjne
Producenci muszą dostarczać zakładom przetwarzania informacje o składzie materiałowym urządzeń oraz sposobie ich bezpiecznego demontażu. Ponadto są zobowiązani do raportowania danych o ilości sprzętu wprowadzonego na rynek oraz o masie zebranego i przetworzonego WEEE.
Współpraca z dystrybutorami i punktami zbiórki
Dystrybutorzy (sklepy, sieci handlowe, sprzedawcy internetowi) mają obowiązek współpracować z producentami w zakresie przyjmowania zużytego sprzętu i przekazywania go do autoryzowanych zakładów przetwarzania. W przypadku sprzedaży internetowej konsumenci muszą mieć możliwość bezpłatnego zwrotu urządzenia przy dostawie nowego.
Odpowiedzialność i sankcje
Naruszenie obowiązków wynikających z WEEE może skutkować karami administracyjnymi, cofnięciem prawa do wprowadzania sprzętu na rynek, a także odpowiedzialnością finansową za niewłaściwe zagospodarowanie odpadów.
Podsumowanie
Dyrektywa WEEE zmienia filozofię produkcji – producent to już nie tylko sprzedawca, ale uczestnik pełnego cyklu życia produktu. Od projektu do recyklingu – odpowiedzialność nie kończy się na fakturze. Opracowanie redakcyjne.