Przyszłość EU ETS – Fit for 55, ETS2 i kierunki zmian po 2030 roku
System EU ETS przestał być niszowym mechanizmem dla dużych emitentów. Po reformach w ramach Fit for 55 stał się jednym z kluczowych narzędzi wpływających na ceny energii, koszty działalności firm i decyzje inwestycyjne w całej Unii Europejskiej.
Fit for 55 jako punkt zwrotny
Pakiet Fit for 55 wyznaczył nowy kierunek dla unijnej polityki klimatycznej, zakładając redukcję emisji gazów cieplarnianych o co najmniej 55% do 2030 roku w porównaniu z poziomem z 1990 r. W praktyce oznacza to przyspieszenie zmian w EU ETS, a nie ich kosmetyczną korektę.
Zaostrzenie limitów emisji
Jednym z kluczowych elementów reformy jest szybsze obniżanie całkowitej puli dostępnych uprawnień do emisji. Mniej uprawnień na rynku to większa konkurencja między instalacjami i wyraźna presja kosztowa. Emisja CO₂ przestaje być „kosztem w tle”, a staje się pełnoprawnym składnikiem rachunku ekonomicznego.
Koniec komfortu darmowych przydziałów
Bezpłatne przydziały uprawnień, które przez lata amortyzowały skutki EU ETS dla przemysłu, będą stopniowo wygaszane. Dotyczy to w szczególności sektorów objętych równolegle mechanizmem CBAM. Darmowe uprawnienia nie znikną z dnia na dzień, ale ich znaczenie będzie systematycznie maleć.
EU ETS2 – emisje bliżej codzienności
Nowym elementem systemu jest EU ETS2, obejmujący m.in. budynki i transport drogowy. Choć formalnie adresowany do dostawców paliw, jego skutki będą odczuwalne przez użytkowników końcowych. Emisje, które dotąd pozostawały poza systemem, zaczynają być wyceniane również poza przemysłem ciężkim.
Wpływ na ceny energii i paliw
Koszt uprawnień do emisji CO₂ coraz silniej wpływa na ceny energii elektrycznej, ciepła systemowego i paliw. Nawet podmioty nieobjęte bezpośrednio EU ETS odczuwają jego skutki pośrednio, poprzez rynek energii i łańcuchy dostaw.
EU ETS po 2030 roku
Po 2030 roku EU ETS ma pozostać centralnym mechanizmem realizacji celów klimatycznych Unii Europejskiej. System będzie coraz bardziej zintegrowany z raportowaniem, finansami i zarządzaniem ryzykiem w przedsiębiorstwach. Emisje staną się nie tylko kategorią środowiskową, ale także strategiczną. Opracowanie redakcyjne.