Ustawa o portowych urządzeniach do odbioru odpadów ze statków
Bo statki też śmiecą — a porty muszą być gotowe, by przyjąć to, co nie powinno trafić do morza.
Ustawa z dnia 12 maja 2022 r. określa zasady zapewnienia odpowiednich urządzeń w portach morskich do odbioru odpadów wytwarzanych na statkach. Przepisy stanowią wdrożenie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/883 i są elementem działań mających na celu ochronę środowiska morskiego przed zanieczyszczeniami pochodzącymi z żeglugi.
Zakres regulacji
- obowiązki operatorów portowych i armatorów w zakresie gospodarowania odpadami ze statków,
- zasady lokalizacji, budowy i eksploatacji portowych urządzeń odbiorczych,
- finansowanie systemu odbioru odpadów,
- kontrola i egzekwowanie przepisów.
Cel ustawy
Głównym celem regulacji jest zapewnienie, aby odpady wytworzone na statkach były przekazywane do odpowiednich urządzeń w portach, a nie trafiały bezpośrednio do morza. Dzięki temu ustawa wspiera ochronę ekosystemów morskich i realizację celów unijnej strategii ochrony środowiska.
Portowe urządzenia odbiorcze
Porty są zobowiązane do zapewnienia odpowiedniej infrastruktury do przyjmowania odpadów powstających na statkach, takich jak:
- odpady olejowe i zaolejone,
- ścieki i odpady sanitarne,
- odpady stałe,
- ładunkowe pozostałości niebezpieczne i inne odpady szczególnego traktowania.
Obowiązki armatorów i operatorów statków
- przekazywanie odpadów do urządzeń portowych przed opuszczeniem portu,
- prowadzenie dokumentacji i sprawozdawczości,
- zgłaszanie ilości i rodzaju odpadów przed zawinięciem statku do portu.
Finansowanie systemu
Ustawa wprowadza mechanizm finansowania oparty na opłatach portowych i systemie kosztów ponoszonych przez użytkowników portów. Dzięki temu zapewnione jest utrzymanie infrastruktury i obsługi odbioru odpadów.
Kontrola i egzekwowanie
Inspekcje prowadzone przez odpowiednie organy mają zapewnić przestrzeganie przepisów dotyczących gospodarowania odpadami w portach. W razie naruszeń mogą być nakładane kary administracyjne i finansowe.
Powiązania z prawem międzynarodowym
Ustawa wpisuje się w międzynarodowy system ochrony środowiska morskiego, w szczególności w przepisy Konwencji MARPOL oraz unijnej dyrektywy 2019/883, które zobowiązują państwa członkowskie do zapewnienia odpowiednich urządzeń odbiorczych w portach.
Znaczenie dla środowiska
Skuteczny system odbioru odpadów w portach to jeden z najważniejszych elementów ograniczania zanieczyszczeń morskich. Ustawa wspiera walkę z zaśmiecaniem mórz, ogranicza emisję zanieczyszczeń oraz zwiększa bezpieczeństwo ekologiczne żeglugi.
Podsumowanie
Ustawa o portowych urządzeniach do odbioru odpadów ze statków to praktyczne narzędzie ochrony środowiska morskiego. Łączy obowiązki portów i armatorów z międzynarodowymi wymogami prawnymi, zapewniając nowoczesne podejście do gospodarowania odpadami w sektorze żeglugowym. Opracowanie redakcyjne.