Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi
Fundament krajowego systemu odpowiedzialnego za to, co dzieje się z opakowaniem po tym, jak skończy się zawartość.
Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. reguluje zasady wprowadzania opakowań na rynek, gospodarowania odpadami opakowaniowymi oraz realizacji obowiązków przedsiębiorców w zakresie zbiórki, recyklingu i odzysku. Stanowi kluczowy element wdrażania unijnych dyrektyw odpadowych i koncepcji gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ).
Zakres regulacji
- obowiązki przedsiębiorców w zakresie gospodarowania opakowaniami,
- organizację i finansowanie systemu zbiórki i recyklingu,
- rejestrację i sprawozdawczość w systemie BDO,
- działania edukacyjne w zakresie prawidłowego postępowania z odpadami,
- zasady funkcjonowania systemu kaucyjnego i ROP (Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta).
Podmioty objęte ustawą
Przepisy dotyczą producentów, importerów, dystrybutorów, organizacji odzysku opakowań oraz jednostek samorządu terytorialnego. Każdy uczestnik łańcucha ma określone obowiązki w zakresie gospodarowania odpadami opakowaniowymi.
Kluczowe obowiązki przedsiębiorców
- zapewnienie zbiórki i recyklingu odpadów opakowaniowych,
- prowadzenie ewidencji i sprawozdawczości w systemie BDO,
- wnoszenie opłat produktowych w przypadku niewykonania poziomów odzysku,
- udział w systemach zbiorowych lub kaucyjnych,
- realizacja działań edukacyjnych.
System kaucyjny i ROP
Ustawa przewiduje wprowadzenie mechanizmów finansowych i organizacyjnych wspierających selektywną zbiórkę i recykling opakowań. System kaucyjny i ROP mają zwiększyć poziomy recyklingu i odzysku oraz zmniejszyć ilość odpadów trafiających na składowiska.
Znaczenie dla gospodarki i środowiska
Efektywne wdrożenie ustawy sprzyja ograniczeniu emisji CO₂, redukcji zużycia surowców pierwotnych i zwiększeniu udziału materiałów wtórnych w gospodarce. To także krok w stronę bardziej zrównoważonego modelu konsumpcji i produkcji.
Kontrola i sankcje
Ustawa przewiduje sankcje finansowe dla podmiotów, które nie realizują ustawowych obowiązków. Kontrole prowadzone są przez odpowiednie organy administracji i inspekcje środowiskowe.
Powiązania z prawem UE
Ustawa wdraża dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, wpisując się w unijną strategię GOZ i neutralności klimatycznej.
Podsumowanie
Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi to kluczowy instrument polityki środowiskowej. Łączy obowiązki przedsiębiorców, mechanizmy finansowe i edukację ekologiczną w spójny system mający ograniczyć wpływ odpadów opakowaniowych na środowisko. Opracowanie redakcyjne.
