Ustawa z dnia 12 września 2025 r. o zmianie ustawy o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym oraz ustawy – Prawo energetyczne
Nowelizacja doprecyzowuje system zapasów obowiązkowych paliw i gazu, rozszerza kompetencje Agencji Rezerw Strategicznych oraz usprawnia mechanizmy informacyjne. W skrócie: państwo chce, by w razie kryzysu paliwowego panował porządek, nie panika.
Metryka aktu
Tytuł: Ustawa z dnia 12 września 2025 r. o zmianie ustawy o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym oraz ustawy – Prawo energetyczne.
Publikacja: Dz.U. 2025 poz. 1303
Data ogłoszenia: 29 września 2025 r.
Wejście w życie: z dniem ogłoszenia
Podstawa prawna zmian: ustawa o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz ustawa – Prawo energetyczne.
Cel i znaczenie ustawy
Celem nowelizacji jest wzmocnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju poprzez dostosowanie zasad utrzymywania zapasów obowiązkowych ropy, paliw i gazu ziemnego do aktualnych potrzeb rynku i przepisów unijnych. Ustawa porządkuje także kwestie kompetencyjne pomiędzy Agencją Rezerw Strategicznych (RARS) a Prezesem Urzędu Regulacji Energetyki (URE) oraz wprowadza przepisy zabezpieczające działanie systemu teleinformatycznego służącego do raportowania danych o paliwach.
Zakres regulacji
Nowelizacja obejmuje zmiany w dwóch ustawach:
- Ustawie o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego – w zakresie zasad ustalania długości okresu utrzymywania zapasów obowiązkowych oraz dostosowania ich ilości do potrzeb krajowych,
- Ustawie – Prawo energetyczne – w zakresie przekazywania informacji i funkcjonowania Portalu Platforma Paliwowa.
Najważniejsze zmiany
- Wprowadzenie nowych długości okresów utrzymywania zapasów obowiązkowych:
- 50 dni – od 30 września 2025 r.,
- 47 dni – od 30 czerwca 2026 r.,
- 45 dni – od 30 czerwca 2027 r.
- Zmiana sposobu obliczania ilości zapasów obowiązkowych – dane referencyjne z roku poprzedniego lub przedostatniego, zależnie od okresu.
- Możliwość zlecania przez przedsiębiorców Agencji Rezerw Strategicznych utrzymywania zapasów gazu ziemnego (tzw. usługa biletowa).
- Nowe przepisy dotyczące sytuacji, gdy Portal Platforma Paliwowa jest niedostępny – terminy na składanie dokumentów zostają automatycznie przedłużone.
- Zmiana adresata przekazywania informacji w Prawie energetycznym – dane przekazywane będą do Prezesa URE zamiast Prezesa RARS.
- Obowiązek dostosowania poziomu zapasów w 2025 r. w terminie 14 dni od wejścia w życie ustawy.
Skutki prawne i praktyczne
- Firmy energetyczne i paliwowe muszą ponownie przeliczyć oraz uzupełnić zapasy obowiązkowe zgodnie z nowymi okresami i metodologią.
- RARS uzyskuje większą elastyczność w realizacji zadań związanych z utrzymywaniem zapasów gazu ziemnego.
- W razie awarii Portalu Platforma Paliwowa przedsiębiorcy zyskują ochronę przed sankcjami administracyjnymi dzięki automatycznemu przedłużeniu terminów.
- Zmiana w Prawie energetycznym porządkuje przepływ informacji i zwiększa spójność danych przekazywanych regulatorowi (URE).
- Nowe zasady sprzyjają stabilności krajowego systemu paliwowego oraz ułatwiają planowanie zapasów w perspektywie kilkuletniej.
Powiązania z prawem Unii Europejskiej
Nowelizacja jest spójna z wymogami dyrektyw UE dotyczącymi bezpieczeństwa dostaw ropy naftowej i gazu ziemnego, w szczególności z:
- Dyrektywą 2009/119/WE – ustanawiającą obowiązek utrzymywania minimalnych zapasów ropy naftowej i produktów naftowych,
- Dyrektywą (UE) 2019/944 – w sprawie wspólnych zasad rynku wewnętrznego energii elektrycznej,
- Dyrektywą (UE) 2018/2001 (RED II) – dotyczącą promowania energii odnawialnej i bezpieczeństwa dostaw paliw.
Zmiany te mają na celu zwiększenie odporności Polski na potencjalne zakłócenia dostaw surowców energetycznych oraz zapewnienie zgodności z europejskimi wymogami w zakresie bezpieczeństwa energetycznego.
Ustawa z 12 września 2025 r. to krok w kierunku wzmocnienia bezpieczeństwa paliwowego kraju. Wprowadza precyzyjniejsze zasady ustalania zapasów, rozszerza uprawnienia RARS i porządkuje przepisy o przekazywaniu informacji. W połączeniu ze zmianami w Prawie energetycznym stanowi solidny fundament reagowania na kryzysy energetyczne, bez zbędnego formalnego chaosu. Opracowanie redakcyjne.