Klasyfikacja mieszanin odpadów
W praktyce gospodarki odpadami wiele strumieni nie stanowi czystej substancji, lecz mieszaninę różnych składników. Klasyfikacja mieszanin wymaga szczególnej ostrożności i stosowania jasnych zasad, aby właściwie ocenić ich potencjalne zagrożenia i przypisać odpowiedni kod.
Charakter mieszanin
Mieszaniny mogą powstawać w sposób:
- zamierzony – np. podczas procesów przemysłowych lub mieszania odpadów w instalacji,
- niezamierzony – np. w wyniku przecieków, wycieków lub kontaktu różnych substancji w miejscu magazynowania.
W obu przypadkach obowiązuje zasada, że mieszanina traktowana jest jako nowy odpad i podlega odrębnej klasyfikacji.
Identyfikacja składu
Podstawą klasyfikacji mieszaniny jest jak najdokładniejsze ustalenie jej składu. Wykorzystuje się:
- dane wejściowe dotyczące źródła składników,
- karty charakterystyki substancji i produktów,
- wyniki badań laboratoryjnych,
- informacje z wcześniejszych klasyfikacji.
Jeżeli skład nie jest znany w pełni, należy stosować podejście ostrożnościowe i przyjmować najbardziej restrykcyjną klasyfikację.
Kody odpadów dla mieszanin
Kod odpadu dla mieszaniny dobiera się zgodnie z logiką Katalogu odpadów:
- W pierwszej kolejności należy ustalić, z jakiego procesu mieszanina powstała,
- Następnie przypisać kod odpowiadający temu procesowi lub grupie odpadów,
- Jeżeli brak odpowiedniego kodu – stosuje się kod najbardziej odpowiadający charakterowi dominującego składnika,
- W ostateczności – kod „inne niewymienione odpady”.
Ocena właściwości niebezpiecznych mieszanin
Ocena właściwości H w przypadku mieszanin opiera się najczęściej na:
- sumowaniu stężeń substancji niebezpiecznych zgodnie z zasadami CLP,
- stosowaniu współczynników wagowych (np. dla H14),
- w razie potrzeby – testach laboratoryjnych potwierdzających wynik obliczeń.
Jeżeli mieszanina zawiera składniki przekraczające progi klasyfikacyjne, należy przypisać jej status odpadu niebezpiecznego.
Mieszanie odpadów a przepisy
Mieszanie odpadów nie może prowadzić do celowego obniżenia ich klasyfikacji ani ukrywania zagrożeń. W niektórych przypadkach takie działanie może być niezgodne z przepisami prawa. Odpowiedzialność za prawidłową klasyfikację ponosi podmiot, który mieszaninę wytwarza lub magazynuje.
Udokumentowanie procesu
Klasyfikacja mieszaniny musi być udokumentowana w sposób umożliwiający odtworzenie całego procesu decyzyjnego. Dokumentacja powinna obejmować:
- skład mieszaniny i źródła poszczególnych komponentów,
- przyjęte założenia klasyfikacyjne,
- obliczenia lub wyniki badań,
- ostateczny kod odpadu i przypisane właściwości H.
Informacje te należy przechowywać w dokumentacji wewnętrznej oraz odzwierciedlać w ewidencji BDO i dokumentach przekazania odpadu. Opracowanie redakcyjne.