Rozdział 10. Transport odpadów
Transport odpadów to nie jest zwykły kurs. To operacja logistyczna z papierologią w tle. Tu liczy się każdy kilogram, każdy wpis w systemie BDO i… każda pieczątka. Bo jak wiadomo, odpad bez KPO to jak ciężarówka bez hamulców – daleko nie zajedzie.
1. Kto może transportować odpady
Transport odpadów może prowadzić tylko podmiot posiadający wpis w rejestrze BDO w dziale XII. To oznacza, że nawet jeśli masz flotę ciężarówek i certyfikat ISO na tablicy, bez numeru rejestrowego BDO nie możesz przewozić ani jednego worka odpadów. Wpisu dokonuje się poprzez wniosek elektroniczny w BDO, a jego brak może kosztować nawet 1 000 000 zł – tyle co porządna ciężarówka z naczepą.
2. Dokumentacja transportowa
Każdy przewóz odpadów musi być udokumentowany poprzez Kartę Przekazania Odpadów (KPO) w systemie BDO. To właśnie KPO potwierdza legalność przewozu, określa rodzaj odpadu, jego kod, masę, nadawcę, odbiorcę i dane przewoźnika.
Bez potwierdzonej KPO przewóz uznaje się za nielegalny.
3. Jak wygląda transport w praktyce
Proces wygląda tak:
- Wytwórca odpadów tworzy KPO i wskazuje przewoźnika.
- Przewoźnik potwierdza odbiór odpadów w systemie BDO (zanim ruszy w trasę).
- Odbiorca potwierdza przyjęcie odpadów po ich dostarczeniu.
- Transportujący ponownie potwierdza kartę.
Jeśli któryś etap zostanie pominięty, system BDO pokazuje „zatrzymaną kartę”, a to czerwone światło dla całego procesu.
4. Odpady niebezpieczne i ADR
Jeżeli transport obejmuje odpady niebezpieczne (oznaczone gwiazdką *), w grę wchodzi konwencja ADR. Oznacza to dodatkowe wymagania:
- pojazd musi być odpowiednio oznakowany,
- kierowca musi posiadać ważne szkolenie ADR,
- ładunek musi być zapakowany i zabezpieczony zgodnie z klasą zagrożenia,
- w pojeździe muszą znajdować się instrukcje bezpieczeństwa i wyposażenie awaryjne (gaśnice, sorbenty, kamizelki itp.).
Brak zgodności z ADR to nie tylko mandat, ale też potencjalna katastrofa środowiskowa, dlatego inspektorzy ITD zaglądają do bagażników nie tylko z ciekawości.
5. Ewidencja transportującego odpady
Transportujący ma obowiązek prowadzenia ewidencji przewozów odpadów. W praktyce oznacza to, że w systemie BDO można sprawdzić historię każdego przewozu, od miejsca załadunku po odbiorcę końcowego. W razie kontroli, kierowca powinien mieć przy sobie numer KPO w formie papierowej lub elektronicznej.
6. Kontrole i sankcje
Kontrole przewozów prowadzi Inspekcja Transportu Drogowego, Policja i WIOŚ. Najczęstsze wykroczenia to:
- brak wpisu do rejestru BDO,
- brak potwierdzenia KPO przed transportem,
- niewłaściwe oznakowanie pojazdu ADR,
- transport odpadów do nieuprawnionego odbiorcy.
Kary? Od 2000 zł za braki formalne do 1 000 000 zł za nielegalny przewóz. W przypadku odpadów niebezpiecznych może dojść nawet odpowiedzialność karna.
7. Dobre praktyki transportowe
- Zawsze weryfikuj kontrahenta w rejestrze BDO przed transportem.
- Sprawdzaj zgodność kodu odpadu z dokumentem i tabliczką ADR.
- Dokumentuj wszystko – nawet jeśli przewóz trwa 15 minut.
- Nie przewoź różnych rodzajów odpadów w jednym pojemniku.
Dlaczego warto zajrzeć do Instrukcji BDO?
Wszystkie rozdziały kompendium BDO 2026 zawieraj przykłady dokumentów, interpretacje sytuacji i wskazówki jak prawidłowo pracować w BDO.