Ograniczenia substancji niebezpiecznych w opakowaniach według PPWR
Rozporządzenie PPWR wprowadza zaostrzone wymagania dotyczące zawartości substancji niebezpiecznych w opakowaniach. Celem tych przepisów jest ograniczenie negatywnego wpływu opakowań na środowisko oraz zdrowie ludzi, a także zapewnienie możliwości bezpiecznego recyklingu materiałów opakowaniowych.
Nowe wymagania obejmują zarówno substancje stosowane bezpośrednio w materiałach opakowaniowych, jak i dodatki technologiczne stosowane podczas produkcji opakowań. Szczególną uwagę poświęcono związkom PFAS oraz metalom ciężkim, które mogą utrudniać przetwarzanie odpadów opakowaniowych.
Substancje niebezpieczne w opakowaniach
PPWR wprowadza ograniczenia dotyczące stosowania substancji mogących negatywnie wpływać na środowisko lub zdrowie ludzi. Wymagania te mają zapewnić, że opakowania będą bezpieczne zarówno podczas użytkowania, jak i na etapie przetwarzania odpadów.
Ograniczenia dotyczą między innymi:
- metali ciężkich,
- związków fluorowanych (PFAS),
- niektórych dodatków chemicznych stosowanych w tworzywach sztucznych,
- substancji utrudniających recykling.
Przedsiębiorcy będą zobowiązani do zapewnienia zgodności opakowań z wymaganiami chemicznymi określonymi w przepisach UE.
Ograniczenia metali ciężkich
W opakowaniach obowiązują ograniczenia dotyczące zawartości metali ciężkich, takich jak ołów, kadm, rtęć i chrom sześciowartościowy.
Łączna zawartość tych metali w materiale opakowaniowym nie może przekraczać określonych wartości granicznych.
Wymagania te obowiązują już obecnie w przepisach europejskich, jednak PPWR utrzymuje je jako jeden z podstawowych elementów oceny zgodności opakowań.
Ograniczenia te mają szczególne znaczenie dla opakowań metalowych, szklanych oraz opakowań zawierających pigmenty barwiące.
Ograniczenia PFAS
PPWR wprowadza szczególne ograniczenia dotyczące stosowania substancji per- i polifluoroalkilowych (PFAS), które są bardzo trwałe w środowisku i mogą kumulować się w organizmach żywych.
Związki PFAS były dotychczas stosowane między innymi w opakowaniach odpornych na tłuszcz i wilgoć.
Nowe przepisy ograniczają możliwość stosowania PFAS w materiałach opakowaniowych, szczególnie w opakowaniach przeznaczonych do kontaktu z żywnością.
W praktyce oznacza to konieczność zastępowania powłok fluorowanych innymi rozwiązaniami technologicznymi.
Znaczenie dla recyklingu
Ograniczenie substancji niebezpiecznych ma duże znaczenie dla jakości materiałów uzyskiwanych z recyklingu.
Materiały zawierające niepożądane substancje chemiczne mogą powodować:
- pogorszenie jakości recyklatu,
- problemy technologiczne podczas przetwarzania,
- ograniczenie możliwości ponownego zastosowania materiału.
PPWR ma zapewnić, że materiały opakowaniowe będą nadawały się do wielokrotnego przetwarzania bez pogorszenia jakości.
Regulacje krajowe w Polsce
Ograniczenia dotyczące substancji niebezpiecznych wynikają głównie z przepisów unijnych, takich jak regulacje dotyczące chemikaliów oraz materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością.
W Polsce przepisy te stosowane są bezpośrednio lub poprzez akty krajowe dotyczące opakowań i odpadów opakowaniowych.
Organy kontrolne mogą weryfikować skład chemiczny opakowań w ramach kontroli środowiskowych oraz kontroli bezpieczeństwa produktów.
Konsekwencje dla przedsiębiorców
Wprowadzenie nowych wymagań będzie oznaczało konieczność dokładniejszej kontroli materiałów opakowaniowych.
Najważniejsze konsekwencje obejmują:
- konieczność uzyskiwania deklaracji dostawców,
- kontrolę składu chemicznego materiałów,
- zmiany technologii produkcji opakowań,
- większą odpowiedzialność importerów.
W wielu przedsiębiorstwach konieczne będzie wprowadzenie procedur kontroli składu materiałów opakowaniowych.
Co przedsiębiorca powinien zrobić
Przedsiębiorcy powinni rozpocząć przygotowania do nowych wymagań z odpowiednim wyprzedzeniem.
Najważniejsze działania obejmują:
- analizę stosowanych materiałów opakowaniowych,
- uzyskanie deklaracji dostawców,
- weryfikację substancji chemicznych,
- aktualizację dokumentacji technicznej.
W wielu przypadkach konieczna będzie współpraca z producentami opakowań oraz dostawcami surowców.
Ryzyka niezgodności
Niespełnienie wymagań dotyczących substancji niebezpiecznych może prowadzić do zakwestionowania opakowań przez organy kontrolne.
Może to oznaczać:
- wycofanie produktów z rynku,
- kary administracyjne,
- problemy przy imporcie towarów,
- zakaz sprzedaży produktów.
Kontrola składu chemicznego opakowań stanie się jednym z ważniejszych elementów systemu zgodności opakowań w Unii Europejskiej. Opracowanie redakcyjne.