Wzrost znaczenia opakowań wielokrotnego użytku według PPWR
Rozporządzenie PPWR wprowadza wyraźny kierunek rozwoju systemu opakowaniowego w Unii Europejskiej, polegający na zwiększeniu udziału opakowań wielokrotnego użytku. W przeciwieństwie do wcześniejszych regulacji, które koncentrowały się głównie na recyklingu, nowe przepisy kładą duży nacisk na ponowne użycie opakowań jako sposobu ograniczenia ilości odpadów.
Dla przedsiębiorców oznacza to konieczność stopniowego przechodzenia z opakowań jednorazowych na systemy wielokrotnego wykorzystania, szczególnie w logistyce i transporcie towarów.
Cele ponownego wykorzystania opakowań
PPWR wprowadza obowiązkowe cele stosowania opakowań wielokrotnego użytku dla wybranych kategorii opakowań. Wymagania te będą wdrażane etapowo w kolejnych latach.
Szczególnie istotne będą wymagania dotyczące opakowań transportowych, gdzie przewiduje się stopniowe zwiększanie udziału opakowań wielokrotnego użytku.
W wielu przypadkach przedsiębiorstwa będą zobowiązane do stosowania systemów opakowań wielokrotnego użytku w obrocie między przedsiębiorstwami.
Opakowania transportowe
Największe znaczenie wymagania PPWR będą miały dla opakowań transportowych, takich jak:
- palety i nadstawki paletowe,
- skrzynki transportowe,
- pojemniki logistyczne,
- kontenery transportowe.
Opakowania stosowane w obrocie między przedsiębiorstwami będą w coraz większym stopniu oparte na systemach wielokrotnego wykorzystania.
W wielu sektorach gospodarki opakowania jednorazowe będą stopniowo zastępowane systemami opakowań zwrotnych.
Systemy ponownego użycia
PPWR zakłada funkcjonowanie systemów umożliwiających wielokrotne wykorzystanie opakowań.
Systemy takie mogą obejmować:
- zwrot opakowań do dostawcy,
- wymianę opakowań między przedsiębiorstwami,
- systemy poolingowe,
- systemy depozytowe.
Opakowania wielokrotnego użytku będą musiały być projektowane w sposób umożliwiający wielokrotne zastosowanie bez utraty właściwości użytkowych.
Oznakowanie opakowań wielokrotnego użytku
Opakowania wielokrotnego użytku będą musiały być wyraźnie oznaczone, aby użytkownicy mogli je łatwo odróżnić od opakowań jednorazowych.
Oznakowanie będzie informowało o możliwości ponownego wykorzystania oraz o sposobie postępowania z opakowaniem.
Dodatkowe informacje mogą być udostępniane w formie cyfrowej, na przykład za pomocą kodów QR.
Konsekwencje dla przedsiębiorców
Wzrost znaczenia opakowań wielokrotnego użytku będzie miał wpływ na organizację logistyki oraz systemów dystrybucji.
Najważniejsze konsekwencje obejmują:
- wprowadzenie systemów zwrotu opakowań,
- zakup trwałych opakowań transportowych,
- organizację obiegu opakowań,
- zarządzanie zapasami opakowań.
W wielu przedsiębiorstwach oznacza to przejście z modelu opakowań jednorazowych na model oparty na obiegu zamkniętym.
Regulacje krajowe w Polsce
Obecnie stosowanie opakowań wielokrotnego użytku w Polsce ma w dużej mierze charakter dobrowolny i wynika głównie z uwarunkowań ekonomicznych.
Wyjątkiem są niektóre systemy zwrotne, takie jak opakowania zwrotne w sektorze napojów.
PPWR wprowadzi obowiązkowe cele ponownego użycia opakowań, co będzie wymagało dostosowania przepisów krajowych.
W szczególności zmiany mogą dotyczyć systemów raportowania opakowań w systemie BDO.
Co przedsiębiorca powinien zrobić
Przedsiębiorcy powinni rozpocząć analizę możliwości wprowadzenia opakowań wielokrotnego użytku.
Najważniejsze działania obejmują:
- identyfikację opakowań transportowych,
- analizę kosztów opakowań jednorazowych,
- analizę możliwości wdrożenia systemów zwrotnych,
- kontakt z dostawcami opakowań.
W wielu przypadkach wdrożenie systemów wielokrotnego użycia może przynieść przedsiębiorstwom korzyści ekonomiczne.
Ryzyka niezgodności
Niespełnienie wymagań dotyczących ponownego użycia opakowań może prowadzić do ograniczeń wprowadzania opakowań na rynek UE.
W przyszłości wymagania dotyczące opakowań wielokrotnego użytku mogą stać się jednym z podstawowych elementów oceny zgodności opakowań.
Znaczenie praktyczne
Wzrost znaczenia opakowań wielokrotnego użytku oznacza zmianę modelu gospodarki opakowaniowej z systemu opartego głównie na recyklingu na system oparty w większym stopniu na ponownym użyciu.
Dla wielu przedsiębiorstw będzie to jedna z największych zmian organizacyjnych wynikających z PPWR. Opracowanie redakcyjne.