Kto podlega PPWR – zakres obowiązków przedsiębiorców
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) obejmuje praktycznie wszystkich przedsiębiorców wprowadzających opakowania lub produkty w opakowaniach na rynek Unii Europejskiej. Nowe przepisy będą stosowane bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich, w tym w Polsce, i staną się jednym z najważniejszych elementów środowiskowego compliance przedsiębiorstw.
Zakres rozporządzenia jest bardzo szeroki i obejmuje zarówno producentów opakowań, jak i przedsiębiorców pakujących produkty, importerów, dystrybutorów oraz sprzedawców internetowych.
Zakres podmiotowy PPWR
PPWR obejmuje wszystkie podmioty udostępniające opakowania lub produkty w opakowaniach na rynku Unii Europejskiej. Obowiązki dotyczą zarówno przedsiębiorstw mających siedzibę w UE, jak i firm spoza Unii, które sprzedają towary na rynku europejskim.
Do podmiotów objętych rozporządzeniem należą między innymi:
- producenci produktów pakowanych,
- producenci opakowań,
- importerzy towarów,
- dystrybutorzy,
- sprzedawcy internetowi,
- firmy pakujące produkty we własnym zakresie.
W praktyce oznacza to, że niemal każdy przedsiębiorca wprowadzający produkt w opakowaniu na rynek UE będzie podlegał przepisom PPWR.
Co oznacza wprowadzanie opakowania na rynek
Za wprowadzenie opakowania uznaje się pierwsze udostępnienie opakowania lub produktu w opakowaniu na rynku Unii Europejskiej. Może to nastąpić poprzez sprzedaż, import lub dystrybucję towaru.
Do typowych sytuacji uznawanych za wprowadzanie opakowań należą:
- sprzedaż produktów w opakowaniach,
- import towarów zapakowanych poza UE,
- sprzedaż internetowa,
- pakowanie produktów we własnych opakowaniach,
- stosowanie opakowań transportowych.
Odpowiedzialność za zgodność opakowania z PPWR ponosi podmiot wprowadzający produkt na rynek, nawet jeśli samo opakowanie zostało zakupione od innego producenta.
Konsekwencje dla przedsiębiorców
PPWR obejmie bardzo szeroki zakres działalności gospodarczej. Nowe obowiązki dotyczyć będą między innymi:
- producentów żywności,
- producentów chemikaliów,
- sprzedawców internetowych,
- hurtowni,
- warsztatów samochodowych,
- firm logistycznych.
W wielu przedsiębiorstwach konieczne będzie przeprowadzenie audytu opakowań, ponieważ część firm nie identyfikowała się dotychczas jako wprowadzający opakowania.
Regulacje krajowe w Polsce
Rozporządzenie PPWR będzie stosowane bezpośrednio, jednak nie zastąpi całkowicie przepisów krajowych. W Polsce nadal obowiązywać będą między innymi:
- ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi,
- ustawa o odpadach,
- system BDO,
- opłata produktowa.
PPWR będzie stanowić nadrzędny system regulacyjny, natomiast przepisy krajowe będą określały szczegółowe zasady realizacji obowiązków przedsiębiorców.
Co przedsiębiorca powinien zrobić już teraz
Pierwszym krokiem przygotowania do PPWR powinno być ustalenie, czy przedsiębiorstwo jest podmiotem wprowadzającym opakowania.
W praktyce oznacza to konieczność:
- określenia rodzajów opakowań stosowanych w firmie,
- ustalenia ilości opakowań,
- analizy konstrukcji opakowań,
- przygotowania dokumentacji.
W wielu przypadkach oznacza to konieczność przeprowadzenia kompleksowego audytu opakowań.
Ryzyka niezgodności
Niespełnienie wymagań PPWR może prowadzić do poważnych konsekwencji gospodarczych.
Najważniejsze ryzyka to:
- zakaz sprzedaży produktu na rynku UE,
- kary administracyjne,
- problemy podczas kontroli środowiskowych,
- utrata możliwości importu towarów.
PPWR stanie się jednym z kluczowych elementów systemów compliance środowiskowego przedsiębiorstw w Unii Europejskiej.
Praktyczny przykład
Firma sprzedająca olej silnikowy w kanistrach plastikowych jest podmiotem wprowadzającym opakowania na rynek. Oznacza to obowiązek zapewnienia zgodności opakowania z wymaganiami PPWR oraz uczestnictwa w systemie gospodarowania odpadami opakowaniowymi.
Odpowiedzialność ta istnieje nawet wtedy, gdy opakowania są kupowane od zewnętrznego dostawcy. Opracowanie redakcyjne.
