ISO 14054 – rachunkowość kapitału naturalnego w organizacjach
ISO 14054 wprowadza uporządkowane podejście do rachunkowości kapitału naturalnego (Natural Capital Accounting – NCA). Norma pomaga organizacjom identyfikować, mierzyć i komunikować zależności między działalnością a zasobami przyrody – w sposób zrozumiały dla zarządzania i strategii.
| Pozycja | Opis |
|---|---|
| Nazwa i zakres | ISO 14054 „Natural Capital Accounting for Organizations” określa zasady rachunkowości kapitału naturalnego na poziomie organizacji. Norma ma charakter wytyczny i koncepcyjny, a jej celem jest wsparcie organizacji w systematycznym ujmowaniu zależności od zasobów naturalnych oraz wpływu działalności na te zasoby. |
| Czym jest kapitał naturalny | Kapitał naturalny obejmuje zasoby i systemy przyrodnicze, takie jak: woda, gleba i powietrze, surowce biologiczne i mineralne, ekosystemy i ich funkcje, bioróżnorodność. ISO 14054 traktuje je jako realny czynnik wpływający na ciągłość i wartość działalności. |
| Po co jest ta norma | Jej celem jest: lepsze zrozumienie zależności organizacji od środowiska naturalnego, identyfikacja ryzyk i szans związanych z dostępnością zasobów, wspieranie decyzji strategicznych i inwestycyjnych, uzupełnienie klasycznej rachunkowości o perspektywę środowiskową. |
| Powiązanie z ISO 14001 | ISO 14054 może wspierać ISO 14001 w obszarach: analizy kontekstu organizacji, oceny ryzyk i szans środowiskowych, ustalania długoterminowych celów środowiskowych, doskonalenia strategicznego EMS. Norma poszerza perspektywę EMS z operacyjnej na strategiczną. |
| Zakres analiz | ISO 14054 zachęca do: identyfikacji kluczowych zasobów naturalnych istotnych dla działalności, analizy wpływu organizacji na te zasoby, oceny zależności biznesu od funkcjonowania ekosystemów, priorytetyzacji działań zarządczych. |
| Relacja do ISO 14007 i ISO 14008 | ISO 14054 jest logicznie powiązana z: ISO 14007 – koszty i korzyści środowiskowe, ISO 14008 – pieniężna wycena wpływów środowiskowych. Razem normy te umożliwiają przejście od identyfikacji zależności środowiskowych do ich analizy ekonomicznej i strategicznej. |
| Zastosowania praktyczne | analiza ryzyk surowcowych i wodnych, planowanie długoterminowej odporności organizacji, wsparcie strategii zrównoważonego rozwoju, komunikacja z inwestorami i interesariuszami. |
| Charakter normy | norma wytyczna, brak wymagań certyfikacyjnych, duża elastyczność w doborze metod i zakresu, nacisk na kontekst i skalę działalności. |
| Najczęstsze wyzwania we wdrażaniu | brak danych lub ich duża niepewność, trudność w powiązaniu analiz z decyzjami biznesowymi, nadmierne ambicje analityczne na starcie, traktowanie kapitału naturalnego wyłącznie jako raportu. |
| Komu szczególnie się przydaje | organizacjom zależnym od zasobów naturalnych (woda, surowce, energia), firmom planującym długoterminowe inwestycje, organizacjom raportującym ESG lub przygotowującym strategie klimatyczne, kierownictwu odpowiedzialnemu za zarządzanie ryzykiem. |
Opracowanie redakcyjne.
