ISO 14008:2019 – pieniężna wycena wpływów środowiskowych
ISO 14008:2019 idzie krok dalej niż ISO 14007. Nie tylko porządkuje koszty i korzyści, ale pokazuje, jak wyrażać wpływy środowiskowe w pieniądzu – w sposób przejrzysty, porównywalny i możliwy do wykorzystania w realnych decyzjach zarządczych.
| Pozycja | Opis |
|---|---|
| Nazwa i zakres | ISO 14008:2019 „Monetary valuation of environmental impacts and related environmental aspects” zawiera wytyczne dotyczące pieniężnej wyceny wpływów środowiskowych oraz powiązanych aspektów. Polska wersja: PN-EN ISO 14008:2021-02. Norma ma charakter wytyczny i nie podlega certyfikacji. |
| Po co jest ta norma | Jej celem jest umożliwienie porównywania oddziaływań środowiskowych z kosztami finansowymi i innymi kryteriami decyzyjnymi. ISO 14008 pozwala „przetłumaczyć środowisko na język zarządu i finansów”. |
| Zakres wyceny | Norma obejmuje m.in.: emisje do powietrza, wody i gleby, zużycie zasobów naturalnych, oddziaływania na ekosystemy, skutki zdrowotne i środowiskowe, aspekty bezpośrednie i pośrednie. |
| Powiązanie z ISO 14001 | ISO 14008 wspiera ISO 14001 w: ocenie znaczenia aspektów środowiskowych, analizie ryzyk i szans, wyborze priorytetów działań, uzasadnianiu decyzji inwestycyjnych. Dzięki wycenie pieniężnej możliwe jest lepsze powiązanie EMS z procesami zarządczymi. |
| Podejście metodyczne | Norma nie narzuca jednej metody wyceny, lecz określa zasady, takie jak: przejrzystość i dokumentowanie założeń, spójność metodyki w czasie, adekwatność poziomu szczegółowości do celu analizy, jasne określenie granic i zakresu wyceny. |
| Źródła danych i założeń | ISO 14008 podkreśla konieczność wskazania: źródeł danych środowiskowych (pomiary, obliczenia, wskaźniki), przyjętych współczynników i wartości referencyjnych, niepewności i ograniczeń danych, założeń lokalnych i kontekstowych. |
| Zastosowania praktyczne | porównywanie wariantów technologicznych, analiza opłacalności inwestycji środowiskowych, ustalanie priorytetów działań w EMS, wsparcie decyzji strategicznych i zakupowych, komunikacja z interesariuszami. |
| Relacja do ISO 14007 | ISO 14008 uzupełnia ISO 14007: podczas gdy ISO 14007 porządkuje koszty i korzyści, ISO 14008 umożliwia wycenę samych wpływów środowiskowych – nawet wtedy, gdy nie są one bezpośrednio widoczne w rachunkowości. |
| Komunikowanie wyników | Norma zaleca ostrożną i odpowiedzialną komunikację wyników wyceny: z jasnym opisem metody, założeń i ograniczeń, aby uniknąć uproszczeń i błędnych interpretacji. |
| Najczęstsze błędy, przed którymi ostrzega norma | traktowanie wyników wyceny jako „jednej prawdy”, brak informacji o niepewności i założeniach, mieszanie różnych metod bez wyjaśnienia, wykorzystywanie wyceny wyłącznie marketingowo, oderwanie analiz od realnych decyzji. |
Opracowanie redakcyjne.
