PN-EN 18066:2025-11 – Projektowanie profili PVC z myślą o recyklingu (Design for Recycling)
Norma PN-EN 18066:2025-11 wprowadza zasady projektowania profili PVC stosowanych w budownictwie tak, aby umożliwić ich wielokrotny recykling i ponowne wykorzystanie.
Dlaczego potrzebna jest norma dotycząca projektowania PVC pod recykling?
Rynek profili PVC – zwłaszcza stolarki okiennej i drzwiowej – generuje duże ilości odpadów poprodukcyjnych oraz pokonsumenckich. Ponieważ PVC jest tworzywem nadającym się do wielokrotnego recyklingu, powstała potrzeba ustalenia jednolitych zasad projektowania produktów już na etapie konstrukcji:
- łatwe oddzielanie warstw,
- wyeliminowanie trudnych do rozdzielenia mieszanin,
- zapewnienie jednorodnego rdzenia,
- zastosowanie powłok i dodatków kompatybilnych z recyklingiem.
PN-EN 18066 jest pierwszą tego typu normą w Europie.
Zakres normy
Norma dotyczy profili PVC-U i PVC-P stosowanych w:
- oknach,
- drzwiach,
- systemach fasadowych,
- konstrukcjach budowlanych.
Obejmuje zarówno profile pełne, jak i wielowarstwowe (tzw. co-extruded).
Główne wymagania jakościowe dla konstrukcji profili
Norma definiuje zasady projektowania umożliwiające ponowny recykling materiału:
- Jednorodność rdzenia – rdzeń profilu powinien być z jednego typu PVC (potrzebna czysta baza dla recyklatu).
- Kompatybilność warstw – warstwy zewnętrzne muszą być zgodne reologicznie i chemicznie z rdzeniem.
- Ograniczenie dodatków – stosowanie stabilizatorów i pigmentów nieutrudniających recyklingu.
- Brak złożonych wzmocnień trudnych do demontażu.
- Unikanie wkładek metalowych zatopionych w PVC – powinny być montowane w sposób umożliwiający szybkie oddzielanie.
Zasady Design for Recycling w kontekście budownictwa
Norma promuje konstrukcje sprzyjające wielokrotnemu wykorzystaniu PVC:
- profile o prostych przekrojach ułatwiających rozdrobnienie,
- powłoki o ograniczonej grubości i kompatybilnej strukturze chemicznej,
- zastosowanie recyklatu w rdzeniu (powszechne w nowoczesnych systemach okiennych),
- minimalizowanie dodatków o wysokiej temperaturze degradacji.
Badania przewidziane w PN-EN 18066
Norma obejmuje zestaw badań potwierdzających przydatność profili do ponownego recyklingu:
- analizę składu warstw,
- sprawdzenie kompatybilności przetwórczej warstw,
- badania mechaniczne rdzenia i powłok,
- badania termiczne PVC – stabilność, temperatura mięknienia, odporność na starzenie.
Dlaczego PN-EN 18066 jest istotna dla branży?
Norma stanowi kluczowy element przejścia branży budowlanej na model zamkniętego obiegu materiałów. Dzięki niej:
- producenci projektują profile PVC zgodnie z wymogami recyklingu,
- recyklat PVC staje się przewidywalny jakościowo,
- zwiększa się ilość surowca wtórnego stosowanego w budownictwie,
- ułatwione jest spełnianie wymogów GOZ oraz certyfikacji środowiskowych.
To standard, który w praktyce zmienia sposób projektowania wyrobów PVC w całej Europie. Opracowanie redakcyjne.
