PN-EN 15347-4:2025 – Sortowany poli(tereftalan etylenu) (PET)
Norma, która ustala zasady jakości dla najcenniejszej frakcji w recyklingu tworzyw — odpadu PET.
Dlaczego PET ma własny, osobny standard?
PET to jedno z najgorętszych tworzyw na rynku recyklingu. Umożliwia produkcję rPET do butelek, włókien, taśm i folii. Problem w tym, że PET jest wyjątkowo wrażliwy na zanieczyszczenia — szczególnie PVC, barwniki i resztki etykiet. Dlatego PN-EN 15347-4:2025 definiuje precyzyjne kryteria klasyfikacji tego odpadu.
Klasy jakości sortowanego PET
Norma wyróżnia klasy jakości zależne od pochodzenia i czystości materiału:
- PET butelkowy jednorodny – najwyższa wartość rynkowa,
- PET kolorowy – ograniczone zastosowanie przy produkcji rPET o wyższej czystości,
- PET zmieszany – zawierający różne kolory lub formy opakowań,
- PET z tackami – materiał trudniejszy do przetworzenia.
Kluczowe parametry dla produkcji rPET
Aby PET trafił do recyklingu na wysokim poziomie (np. bottle-to-bottle), musi spełniać wymagania dotyczące:
- zawartości PVC – nawet niewielkie ilości powodują degradację,
- zawartości pozostałości organicznych,
- zabrudzenia etykietami (kleje, papier, folie),
- zanieczyszczeń mineralnych,
- jednorodności koloru i formy.
Typowe ryzyka jakościowe — czego PET najbardziej nie lubi?
PET jest wrażliwy jak artysta przed premierą. Największe problemy jakościowe to:
- PVC – absolutny wróg rPET,
- barwniki – obniżają przejrzystość i wartość rynkową,
- HDPE i PP – często pochodzą z nakrętek i etykiet,
- kleje i folie samoprzylepne,
- resztki cukrów i organicznych osadów.
Metody badań specyficzne dla PET
Norma wskazuje procesy analityczne, które pozwalają ocenić przydatność PET do przetwarzania, m.in.:
- analizę optyczną koloru i przejrzystości,
- identyfikację polimerów (np. IR),
- wykrywanie PVC i kauczuków,
- badania zawilgocenia — kluczowe, bo PET silnie absorbuje wodę,
- kontrolę zabrudzeń etykietami i klejami.
Dlaczego norma 15347-4 jest tak ważna dla rynku?
Jakość PET decyduje o tym, czy powstanie z niego rPET do butelek, czy tylko do włókien lub folii technicznych. Norma 15347-4:2025 pozwala jednoznacznie określić, który surowiec trafia do jakiego strumienia — a to kluczowe dla całej gospodarki o obiegu zamkniętym. Opracowanie redakcyjne.
