Zasady zbiórki i transportu zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego

Od starego tostera po zużyty laptop — każdy sprzęt musi trafić do odpowiedniego miejsca, nie do lasu.

Dyrektywa 2012/19/UE (WEEE – Waste Electrical and Electronic Equipment) ustanawia obowiązek selektywnej zbiórki zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego w całej Unii Europejskiej. Celem jest maksymalne ograniczenie ilości elektroodpadów trafiających na składowiska oraz zapewnienie bezpiecznego odzysku cennych surowców.

Obowiązek selektywnej zbiórki

Każde państwo członkowskie musi stworzyć sieć punktów, w których konsumenci mogą bezpłatnie oddać zużyty sprzęt. Zasada „1 za 1” nakłada na sprzedawców obowiązek przyjęcia starego urządzenia przy zakupie nowego. W przypadku małych urządzeń (<35 cm) sklepy muszą przyjmować je bez konieczności zakupu nowego produktu.

Punkty zbiórki i systemy odbioru

System zbiórki obejmuje różne miejsca przyjmowania odpadów:

• punkty selektywnej zbiórki (PSZOK),
• sklepy i serwisy sprzętu RTV/AGD,
• mobilne punkty odbioru,
• autoryzowane punkty zbiórki organizowane przez producentów.

Zużyty sprzęt powinien być zbierany w sposób zapobiegający jego uszkodzeniu, wyciekowi substancji niebezpiecznych i utracie wartościowych komponentów.

Transport i magazynowanie

Zebrany sprzęt musi być transportowany do zakładów przetwarzania w sposób bezpieczny i zgodny z przepisami ADR, jeśli zawiera elementy niebezpieczne (np. baterie litowe, kondensatory). Urządzenia są magazynowane w zadaszonych, wentylowanych pomieszczeniach, na szczelnych powierzchniach chroniących przed skażeniem gruntu.

Obowiązki przedsiębiorców

Firmy zajmujące się zbiórką lub transportem elektroodpadów muszą być zarejestrowane w systemie BDO i prowadzić ewidencję odpadów. Niedozwolony jest transport nieposegregowanego sprzętu ani jego mieszanie z innymi odpadami.

Ułatwienia dla konsumentów

Dyrektywa WEEE wprowadza zasadę „łatwego dostępu” – punkty zbiórki mają być dostępne w każdej gminie, a konsumenci informowani o możliwości bezpłatnego oddania sprzętu. Coraz częściej stosuje się także systemy odbioru na żądanie, gdzie zużyte urządzenie odbiera kurier.

Podsumowanie

Zbiórka WEEE to pierwszy krok w kierunku odzysku surowców i ochrony środowiska. Każdy prawidłowo oddany sprzęt to mniej metali ciężkich w glebie i więcej cennych surowców w gospodarce obiegu zamkniętego. Odpowiedzialność zaczyna się od kosza… ale tego właściwego. Opracowanie redakcyjne.