Oleje odpadowe – flotacja ciśnieniowa (DAF)
Flotacja ciśnieniowa (DAF – Dissolved Air Flotation) to specjalistyczny proces oczyszczania, którego celem jest oddzielenie lekkich frakcji ropopochodnych, emulsji oraz zawiesin z powierzchni wody technologicznej. Metoda ta wykorzystuje mikropęcherzyki powietrza, które unoszą zanieczyszczenia ku górze, umożliwiając ich łatwe mechaniczne usunięcie. DAF jest szeroko stosowana w przemyśle naftowym i regeneracji olejów, zwłaszcza przy oczyszczaniu emulsji powstających w procesach odwadniania i separacji.
Stosowane urządzenia
- Komory flotacyjne DAF – cylindryczne lub prostokątne zbiorniki robocze, w których następuje flotacja.
- Saturatory – urządzenia wprowadzające sprężone powietrze do strumienia wody w celu wytworzenia mikropęcherzyków.
- Pompy ciśnieniowe – utrzymujące odpowiednie ciśnienie robocze w układzie flotacyjnym.
- Skimmery powierzchniowe – systemy zgarniaczy zbierające unoszącą się na powierzchni pianę z olejem i zawiesinami.
- Układy koagulacji/flokulacji (opcjonalnie) – poprawiają efektywność separacji przy trudnych emulsjach.
Parametry procesu
- Ciśnienie robocze: 3–6 bar w saturatorze.
- Czas retencji: 15–60 minut.
- Temperatura robocza: zazwyczaj 20–50 °C, w zależności od lepkości i rodzaju emulsji.
- Efektywność usuwania zawiesin: do 90%, olejów i lekkich frakcji – do 95%.
Energochłonność procesu
Flotacja ciśnieniowa jest procesem średnioenergochłonnym, głównie z powodu konieczności sprężania powietrza i pompowania strumienia cieczy:
- średnie zużycie energii: 10–25 kWh na 1 tonę przetwarzanej wody technologicznej,
- dodatkowe zużycie energii: pompy recyrkulacyjne i skimmery – 2–5 kWh na 1 tonę.
Możliwe emisje i zagrożenia środowiskowe
- emisje par i lekkich frakcji ropopochodnych z powierzchni komory flotacyjnej,
- osady flotacyjne zawierające oleje i związki niebezpieczne,
- środki koagulacyjne i flokulacyjne wymagające właściwego dozowania i utylizacji,
- potencjalne ścieki z systemów spłukiwania i czyszczenia urządzeń.
Kody powstających odpadów
W procesie flotacji ciśnieniowej mogą powstawać następujące odpady:
- 13 05 03* – szlamy z osadników zawierające substancje niebezpieczne,
- 13 05 07* – wody z odwadniania olejów zawierające substancje niebezpieczne,
- 19 08 01 – odpady z oczyszczania olejów niezawierające substancji niebezpiecznych (w przypadku flotacji wstępnej),
- 15 02 02* – materiały filtracyjne i sorbenty z czyszczenia instalacji.
Znaczenie w procesie rerafinacji
Flotacja ciśnieniowa pozwala skutecznie usunąć lekkie frakcje ropopochodne i emulsje z wody technologicznej, co znacząco zmniejsza obciążenie kolejnych etapów oczyszczania i poprawia efektywność separacji. DAF odgrywa szczególnie ważną rolę w zakładach, które przetwarzają emulsje olejowe z przemysłu metalowego i petrochemicznego. Opracowanie redakcyjne.